Lotët e dashtniës

HIL MOSI.
LOTET E DASHTNIES
Vjercha dashtnore
1915-1916
BOTLM' I AUKTORIY
SHKOLER

BKSH

HIL MOSI
LOTET E DASHTNIES
Vjersha dashtnore
1915
BOTIM' I AUKTORIS
SHKODRE
Shtypshkroja " Populli , K. T. R.

ZÊMËRA ZÊMRES
BKSH
Perbotimi pa lêje t auktorit åsht
i ndaluem.

Vjershes
Eni zâna te Tomorrit!
Eni mu ju me m' ndimu!
E kshtu deri n' gryk te vorrit,
Rrini shoge ju me mu!
Mjajt e bukur âsht dushtnia,
Sa s' din goja m'e rrëfy,
E veç vetëm vjershesia
T'ejall m'a qet gjithmon nër sy.
Veç me ty un moj miksore
Muj me kndumun bukuriën,
E n'nji mnyr krejt permallore,
Muj m'e kja edhe dashtniën.
Prej ksaj bot un kam me tretun,
Mbrênd n'nji vorr kam për t pushu,
Veç ti vjersh ktu ke me mbetun;
Emnin têm me m'a kujtue !

- 6 —
Prêndveres
(Mbas Fr. Schiller).
Mir s'ardlısh, prêndver e bukur,
Ti gzim i ksaj natyr!
Me t'kândshmet lulet tuja,
Mir s'ardhsh, m'at t' geshun ftyr!
Ah!-prap ti ne na dole,
E bukur plot dashtnië!....
E ne qi ty të pritme
Na mbushe plot knaqsie.
A thu prap vashen t'ême
Ti je kah e kujton?
Atje vasha me deshti,
E sot edhe me don!
Per vashen tême lule
T'u luta ty nji her—
E sot prap ty po t'lutem
M'ep rishtas, o prêndver !
Mir s'ardhsh, prêndver e bukur,.
Ti gzim i ksaj natyr !
Me t'kândshmet lulet t'uja,
Mir s'ardhsh, m'at t' geshun ftyr!

03***
PARATHANJE
Ka shum kohë qi jam kah matëm për
m'e shtypë njiket libër me vjersha da-
shtnore, edhe përpara se m'e vûe nên
shtyp m'âsht dashtë shum herë me mên-
due: A thue i ka ardhë koha, qi në
Shaypënië të shtypet nji libër kesisojit,
a por jo?! — Mâ në funt, tuj mêndue
se letrësia âsht ajo, e cila i hapë rugen
njerziës në fushë të perparimit, vêndova
m'e shtypë ket libër, i cili - pa dyshim -
njerzve pa të ndime mundet me iu dukë
nji sênt tepër i ri, ose edhe ndoshta
kundra moralit.
Larg giykimit té njerzve të ftoftë, pa
të ndîme e sheptikë, me këto vjersha
dashtnore « Lotët e Dashtniës, » un nuk
kam bâ tjetër, veç se me çfaqë zjarmin
e nji dashtniës së vërtetë edhe të ku-
Hueme, tuj marrë liriën me i a gitë per-

para njatyne zêmrave dashtnore, të cilat
kanë me dite mâ mire me m'kuptue e
me m'gjykue.
Këtu në ket liber jam i lumtun se
mundem me botue edhe disa perkthime
vjershash dashtnore te vershetorëve te
njoftun e te permêndun, si Goethe, Schi.
ller, Lessing Heine, Petöfi e tjere qi te
mbeten si nji kujtim e nji shêmbëll për
letrësiën e re të Shqypniës.
Wil Mosi.
Shkodrë, me 27 Gusht, 1914.

- 7 -
Karajfili e drandofilja
Marajfili
Me sa madhnie ti çile
Tash sa qi erdh prêndvera,
Moj motra drandofile,
Mbretnesh mi lule tjera!
Per t' kuget t' uja fleta,
Dashtnië te gjith tek flasin;
Gjithkuj i shtohet jeta,
Kur syt ne ty i hasin
Dhe un kur jam n' idhnim,
Veç n' ty un gjêj ngushllim.
Drandofilja
Njashtu un thâm e mjera:
* Tash qi natyra çili,
Mbret mî t' gjith lulet tjera
Asht vetem karajfili;
Ec pra e na t'bashkohna!
Dashtnia m'ne le t'rritet,
E na të dy të gzohna,
Sa bota mbar t'çuditet,
Kur t'shof plot bukurie,
Dy lule lidh n'dashtnië ! »

- 8 -
Viershtori
T'dy lulet u bashkuene,
Nji tub ato u bâne;
N'dashtnië kto u betuene
E besen nermjet dhâne-
Kto kurr nuk kan m'u damun,
S'i thehet kurr lidhnia,
Der su kto kan m'u thamun,
S'i shuhet kurr dashtnia!
Asht gzim me pa n'shoqnië,
Dy zemra lidh n'dashtnië !
Kânga e Majit
(Mas Goethe)
Se sa me kândje
Natyra â vesh !
Sa i ndritshem dielli !
T' gjith fusha gesh !
Me mia lulesh
Ç' do deg âsht mblu;
Kshtu zogjt me mia
Tek jan tuj kndu —

- 9 —
E gzim e kândje
Ç' do gijoks po ndîn;
Fatbardhësia
Ç' do zêmer ngîn.
Dashtnie e âmbel,
Me plot defrim
S: rê agimit
Në roxullim !
Me hijen t' ânde,
Kahdo qi Ishon,
N' nji ded plot lule
Gjithsiën bekon.
O vash e dashtun,
Sa fort të du!
Si m' kayr aq âmbel!
Sa m' don ti mu !
Njashtu bylbyli
Don ajr e kndim,
E n' voes t gjith lulet
Tek gjêjn freskim —
Un ty te due
Me zêmer t dlirt,
Se ti m' ep mue
Gjallim në shpirt.

- 10 -
Per kâng te reja
Ti zèll po m'shton;
Ti kjosh e lume,
Njashtu si m' don !
Lulja e dashtun
(Mbas Heine).
Ti je sikur nji lule,
E dlirt e plot qetsië;
Nji her un ty me t'kayrun,
Un ndezem plot dashtnië.
Dishroj t'dy duert e mia,
Mi kry un me t'i pshtet,
Zotyn m'e lut me t'mbajtun:
Te bukur, t'dlirt e t'qet.
-=
Nii ftyră e dukäshme
(Mbas Heine).
Kur shkoj e bi me fjetun
Në gjum të nâts n' qetsië,
Perpara mejet m'duket
Nji ftyrë me piot dashtnië.

- 11 -
Sa syt t'i kemi mbyllun
E n'gjum un t'jemi fjet,
E shof prap rishtas n'ânder
At ftyr aq t'kândshm'e t' get.
M'at ftyr në mjes un cohem,
Më gjan m'e pas ner sy;
T'gjith diten ajo pamje,
Në zemer mu m'rii ndry!
Dashunia
Ça zêmren t'êmë kshtu sot pesh ka çumun?
Pse sot qetsië nuk kan kto mênt e mia ?
C' mos kurr pse mâ e re po m'gjan djelmnia?
E zêmra her âsht n' gzim e her hutumun ?
P' e di mjaft mir, se jam dhe tuj provumun:
Në zêmer t' ême ndry âsht dashunia,
E n' mênde t' ême sillet fantazia,
Tuj m' lân n'dyshim e ka nji her te gzumun.—
Un kaq të flakt s' e pata kurr kujtumun!
E dishe t' vogël krejt sikur shkëndia,
Q' flakron nji ças, për s' shpejtit prap m' u
shumun.
Por tash p' e ndi, se po m'a njef fuqia,
Qi n' trupin t' êm gjithaji vjen tuj u ndrumun;
P' e/di se f'âsht ajo; âsht «bukuria».

- 12 -
Ardhja e prênâverës
Qe dielli po geshet
Me shum bukurie,
Natyra po veshet
N' blerim persëri.
Qe fusha e ara
U veshne n' blerim,
E zogjt si perpara
J' a thon me gëzim.
Qe koha po ngrohet
Prej diellit të get,
E avlli po cohet
Kaletas perpjet.
Kaletos dhe kroni
Tek âsht kah gurg' llon;
Qe, zân' s j' a ndigjoni
Qi Ishon kah kalon?
Ngadal aj kah ulet
Permi shtrat të vet,
I puth edhe lulet
Qetsisht kah po nget.
Tash gzim gjithësia
Asht tuj me rrëfy:
Dashtnia, dashtnia
Në zêmer m' rri ndry!

- 13 -
Zjarm i zemrës
Herz, mein Herz, was soll das geben?
Was bedraenget dich so sehr?
Welch ein fremdes, neues Leben!
Ich erkenne dich nicht mehr.
Goethe
Ç' ke moj zêmer qi po gzohesh?
Ç' ke qi kshtu ti je përzi,
E për ças ti je kah ndrrohesh,
Her je turbull, her n' getsie ?
Digju, digju pa pushu,
Për at shpirt qi jam kah du!
«Un e ngrata kam pas drashtun,
Se s' do t' ndîshe mâ dashtnië;
Sot kam gzim qi jam tuj dashtun,
Kurr si sot m' dashtnie s' jam ngî!
Un do t' digjem pa pushu,
Për at shpirt qi jam kah du.
Po, po digjem jlak e shkndia,
Tuj u djegun kam defrim;
N' zêmer t' ême âsht dashtnia,
Qi s' po m' lên aspak pushim.
Un do t digjem pa pushu,
Për at shpirt qi jam kah du!»

- 14 -
Digju, digju pa pushumun,
Tuj u djegun mu m' gëzo;
Deri sa ti ke m' u shumun,
Tuj u djegnn mos pusho.
Digju, digju pa pushu, •
Për at shpirt qi jam kah du !
Koha
Dal kadal po shkon djelmnia,
Po n' vetmie kalon kadal,
E veç vetëm dashunia
Bân q' ajo t' kaloj si val.
T' imta, çasta e çastore,
T° gjitha po kalojn pa prâ;
N' terr kalon kjo koh djelmnore,
Qi po ik edhe s' kthen mâ.
T' gjith po ik në vorr t'harrimit,
N' kjoft se n' terr kadal kalon,
E veç vetëm nër ditt gzimit
Koha ik me turr e shkon —
Shkon e ik, por kurr s' harrohet,
T' rrin gjithmon e gjall n' kujtim;
Skami, zia... t gjith largohet,
E t gjith koha kthen në gzim.

- 15 -
Djelmnia
O primavera gioventù dell' anno
O gioventù primavera della vita.
Dante
Krejt njashtu sikur prêndvera
Qesh me lule gjith blerim,
Edhe ik e shkon si era,
Dhe djelmnia ik n' shpejtim —
Por prêndvera ka ndryshime;
Tuj u geshun shkon e vjen;
Por djelmnia pa dyshime
Ik, e mâ ajo nuk kthen -
Vjollca
(Prej Goethes)
Nji vjolle n' livadh po rrin si e mjer,
Me kry të mshehun n'bar te bler;
Kjo ish nji violle e dashtun!
Kur ge, po vjen nji blegtoresh,
Me hap të let, me buz tuj gesh,
E kângs j'a thot
Ajo tgjith shênt e ver.
« T'ishe un nji kreatyr,
Mâ bukra lule ne natyr,

- 16 -
E jo nji vjolle e lânun!..
E n'dur te dashtna t'saja t'rri,
E mu t'me mbajn shterngu ne gji
Nji t'katert her,
Ajo t'gjith shent e ver!»
Por blegtoresha andej ra,
E t'shkretën vjolle për pa e pa
Ajo me kâmb e shtrydhi —
« Per jeten t'ême s'kam kujdes,
S'ka gjâ - tha - q'un e mjera vdes !
Prej saj, prej saj....
Nên kâmb të saja vdes.»
Manushages
Ty të krioj natyra
Lule nder lule tjera ...
T' gzosh sa te dal prêndvera
Ti me te bukrat ngjyra
Zemren dhe mu,
Shpirt qi të du.
Jeta e jetes s'ime
Je o moj manushage!
Shpirtin ti mu m' a knaqe,
Zemra m' u mbush n'shpresime,
Plot mallenjim,
Shpirti i im ! -

- 17 —
Vojtja
Deri dje un s kishe rrojtje,
Se un ishe gjith n' dyshim;
Sot kam n' zèmër t'ime vojtje,
E në tê po gjêj defrim.
Ah, kjo vojtje djelmënore !
Sa e âmbël, plot getsië !
Ah, kjo vojtje dashunore,
S' âsht idhnim, por knagësië !
Ah, kjo vojtje plot dyshime,
Mu aspak nuk po m' idhnon,
Por po m'mbush me shum shpre-
sime,
E kshta zêmra nuk m' rrênkon
Per ne albun
Dishrim
T' dishroj, qi Zoti rrojtjen
T'a shtoft me t mira shum,
Ashtu Aj ty dhe vojtjen
T' a ndrroft n' nji t' âmbël gjum.
T' dishroj, g'edhe e vshtira
Prej tejet u mergoft,

-- 18 -
E sa dishron te mira
1 Nalti ty t' i coft.
Un ty jam tuj t dishrumun
Nji ardhje krejt të qet —
Ather dhe un i gzumun
Do t jen gj thmon n' ket jet.
Ktu n' kta rreshta ke me gjetun
Dashuniën qi kam për ty;
Gjall gjithmon kta kan me mbetun,
Kur t' i kndosh, do t' m' kesh nër sy—
*
Si vera, plot lulzime
E t gjith në nji qetsië,
T' kjoft jeta pa nji t zi,
E mir e plot nderime.
Bylbylit
Sa me gzim po je kah kndon,
Ti, o mbret i kângësiës !
Nat e dit ti kurr s' pushon,
Tuj i dhânun gzim gjithsiës.
Ti këndon, po, pa pushim;
Zêmren pesh tuj kndu nỉ' a çon...
Un po vuj e kam idhnim,
Ti j'a thu e edhe gëzon.

- 19 —
N' kjoft se un kam getësië,
E me gzim ti kângs j' a thu,
Ti ather m'ke ndez n'dashtnie
E ne zêmër m'ke përvlu.
Tash qi t'gjith âsht kah po flên
E n'getsie âsht kah pushon,
Ti bylbyl aspak nuk mên,
Gzimin t'ânt tuj kndn difton.
Ah, dhe un po t'kishe gzim
Do t'u gzoshe basnk me ty,
E s'do trrishe n'kaq kujtim,
Nat e dit krejt mallengjy!
Lulja e allit
(Muzika: Sah ein Knab ein Röslein stehn.)
Ah, moj lule, sa të du !
Mì t gjith shoąe t' uja,
N' ngjyr të kuge ke lulzu
Zoti vet t' ka zbukuru
Mi gjith shoge t' uja,
Mori lule, lule all,
Shoqe e gjithkuja !

- 20 -
Por mjerisht moj lule e shkret,
Ti me fletat t' uja!
Dimni sa aj ka me mrrî
Ke m' u tha e ke m' u ngri,
Ti me fletat t' uja!
E at' her, ti lule all
S' je jo e kërkuja!
Gjetun
(Prejë Goethes)
N'nji pyll un hina,
S' kërkoshe gja;
Pse mbrênd u futa
Çudië m'u bâ.
Nên hije pash un
. Nji lulze ť'bler,
Si hylli ndritte,
Ish plot me er.
M'e kput kur deshta,
Kah un u kthy;
» Qi un të veshkëm
Po don me m'shky?›
Me rrâj e nxora,
E mora n'gji,

- 21 -
Në kopsht e çova,
Në t'bukren shpië.
Atê e molla
N' nji vênt tẽ qet :
U mbush me lule
E plot me flet.
Vjollcave
Mi te gjitha lulet jeni
Mâ të bukrat, plot me er
E me ngjyren t'uj qi keni,
Jeni shpres për ç'do te mjer.
Ju me eren tuj qi ishoni,
M'knaqni zêmren t'ême shąim,
E ç'ao vojtje m'a paksoni,
Tuj m'largu t'gjith at idhnim—
Kthim
E mban mênt sa fort u doshim,
Kur na ishim t'vogjel fmië?
Sa me gaz të math na loshim,
Pa kuitime për djelmnië?

- 22 -
Ah, ş'at' her sa koh ka shkumun,
Qi shojshojn s'e patme pa !
Zêmrat ndêjne krejt largumun,
Ç'se të dy na kjeme da.
Zêmrat ne na i dau mergimi,
N'mênt fminia na shkoj rrall,
Na hutoj shpesh her idhnimi,
Tuj na mbushun plot me mall.
ibas sa kohet bashk na jena,
N'ket koh tbukur në t'rinië;
Pra dushtniën a s'do ta kena,
Si e kishim tvogjël fmie?
Zjarm dashunije
Nji zà në zêmer t' ême po ndigjohet,
Nji shpirt të dyt n'trup t' êm jam kah e ndi,
Nji ftyr, nji hyll... prej mêntsh nuk po m' largohet,
E vehtja s' m' duket, se me kto âsht ngi.
T' gjith rreth e rrotull m' duket si t' kish vdekun,
T' gjith bota mbar po m' bâhet ra n' qetsië,
, E un hutu n' dyshim po rri krejt mekun,
Ngushilim nuk gjêj, veç n' t' arten fantazië.
Se s' lufta ť' rrepta ka të bâjn djelmnia!
T' gjith zjarm, dyshim edhe idhnim kjo jet,
Qi âsht n' rrezik, si n'det pa vel ania,
E pret nji shkas me hup edhe me mbet -

- 23 —
Nji her plot gzim m'u duk kjo jeta e ime,
Por s' ishin gjå dle ândrrat e iminies,
Se sot p' e shoi, se asht mme sium dyshime.
Veç tash e njof te vshtir, ne koh t' djelmnies.
Qe koha ik e shkon porsi vetima,
E zêmra flak e zjarm te gjith âsht ndez;
Mjerisht p' e shot se shpresa s' asht sa grima,
Perpara shof nji hije t' errt e t' zez.
P' e shof se shpresat kênkan t' gjitha t' kota,
Dhe dashunien p' e njof un sot mâ t vshtir;
P' e njof se sa e rrêjshme kênka bota,
Po sot un po e ndi ç' mos kurr má mir !
, or prep keti mêndimit s' i largohem,
Küshtu n' nijerim e n' zi un do l' jetoj!
Asht vshtir t' gjith jeten t' ême kurr mos l' gzohem
E kshtu si nji i lânun l' vdes e t' sikoj!
Edhe në vdeksha e t'më ken vorrumun,
Mêndimin t' êm un kurr nnk kam m' e ndrru,
Me eshtna t' mi n'vorr t' êm kam per t'a shkrumün,
Se un e deshta, s' m' desht, e prap e du!
Te du
Te du, te du, te du !
Te du moj xhevahir;
Dhe n' kjoft q' un ty te du,
Te du me zêmër t' dlir.

- 24 —
Jo vetëm bukuriën
Në ty jam kah t' a du;
Dashtniën, dashtniën, dashtniën,
Moj shpirt jam kah t' a du.
Njyren s'jam kah ta du,
As synin si ixhi,
Në ty un jam kah du:
At zêmër si flori.
Të du, të du, të du!
Ti, r'daç kurr mos më duj;
Un ty gjithmon do t'du,
Dashtniën nuk munt t'a shuj.
Gjithmon un ty do t'du!
Dhe n'kjoft qi mu m'largon,
Do t thâm gjithnji të du,
Dhe n'kjoft se mu m'harron !
Të du, të du, të du,
Do t' thâm kudo q'un t'mbes;
Te du, të du, të du,
Do thâm dh'at ças qi t'vdes !

- 35 —
Porku)tim
Fjala ty dashtniên me t'a diftuman
Ish me kên nji sent me pak randsie,
Letra ka gjithmon me t' i hajtumun
Orat må tt bukre, a' patme na n'trinie,
Mbasi fjala ik eche harreket
E n'knitim fort rrall kjo kish me f.re,
N'vênd qi sha rimi mbet e kurr nøkndrroket;
E ne tê dashtniin • gjên, kar ke nie pe,
Se me shhrim karr fjala me & shuman s'bs,
HAnes
Task n'ket koh qi gjithesia
Re r'aji gjum it let me fjet,
Ma pshtjella n'kujtime fmia,
Ti po m'ndrit me rreze t'zbet.
Nonse xbet ië duket ngjyra,
N'bukurle t'ejith hyjt i shkon,
E ajaskto edhe fytyra
Nji dashtnit te thell m'difton.
Ti shkon boten taj shetitua
Me nji l'bukar madhinit,
Ojitbiant rrexet tuj i gitua
Me nji t'asadhe daebeloit.

-26-
Dal ngadal moj hân e getun,
Ti po shdukesh plot dashtnie;
Mu te mjerin po m'lên vetun,
Pa rj: shpres e pa getsie.
Kthe u! -
Ktheju, ktheju perseri,
Plot me shpres e mallêngime!
Kiheju, ktheju, o dashtnie,
Prap ne zêmren time!
Ktheju, ktheju mos vonò,
Se me t'shpejt po shkon djelmnia!
Ktheju shp jt e m'i yelsò
T'gjith kto voitje t'mia!
Ktheju, ktheju dhe nji hier,
Se nji shpres per ma nak mbeti!
Mêrre prap ket zemer t'mjer!'
Bâne prap per veti!
Dashunia diménore
Dal ngadal sikur âsht msumun
Dimni viem edle ket her,.
Eç'ka gjên shkon tul shkretnumen....
Deri zemren fême i'mjer.

- 27 -
Dai ngadal tek jan kah thahen
T' gjitha lulet plot me er,
Edhe zenrat t'ona ndahen,
E s' baskkohen kurrnji her.
Po, por tulet prap gjallohen,
Se njashtu e kan zakon;
Zèmrat vetem rrall bashkohen,
T' thame e t dame rrin gjithmon!
Rrefim
( Mbas Heines)
Vehten thell un tuj e msumun,
Shof sa faje ri'zêmer kam;
Zêmien tânde tuj kujtumnn,
Shof g'i dêj per ty nuk jam.
Prandej pra jam kâh mundohem
Dashuniën un krejt t'a shuj,
Qi prej tejet un t'kujichem
Krejt si fishe nji i huj.
Po mâ mir te mbes i vetem!
Po, le t'vuj, s'ashtu jam msu!
Mjaft qi gzushem un dot'mbetem,
Se dashtniën e paç s'i kru-

-
8' kam guxim
Qinda her te li jam misun
Pir me t'thân, sẽ ty từ du,
E ¿'do fjal e kam ujdisen,
Si dasktničn me t'a tragu.
Qinda her an kam mendumun
Zemren t'ême me t'a çil,
Qinda her e s'kam guxumun,
E ket zjarm e mbajta mshil.
Shpesh ham thân: «Mjaft ma, s' durohet!
Zêmren kam me i a rrëfyl -
Para tejet mendja m'ndrrohet,
Prap se prap e mbaj t'gjith ndry.
Ket dishir un s'kam m'o lanun,
Do t'a bâj ket x&měr gar
Et gjith kam me t'a thânun,
Po mjerim, s'e di se kur! —
Nf1 e kgyrun
Wol grebt es fes Leben keln süsseres Glück,
Ale der Liebe Geständaise im Liebchene Blick !
Th. Körner.
Sa mi kishte marran malli
T'gjith ket ajarm an jasht m'e shfry,
E dashtnien per s'rl t'a ajalli,
Tuj u kayr wjl her nör
$ !

Ky dishir ně vent mě shkovi
M'a prapsoj t'gjith at dyskim ;
Zêmren t'ême krejt m'e nørrovi,
Prap me mbushi plot shpresim.
At tt kayrun, q'un n'kujtime
M'nji e kishe prap t'a gzoj,
Kur m'a Ishoj me ag mallime,
Deri eshtnat m'i pershkoj —
Dashtnie e re, jet' e re
(Prej Goethes )
M' thuj ¿'âsht kshtu, o zemra e ime?
T'gjith ky ndrrim tash kshtu ça kjoft?
Al, se s'jet me plot naryshime!
Tash as un nuk di me t'njoft.
Iku t'gjith ça ty te gzote,
Iku t'gjith ça ty t'helmote;
Zelli yt me getēsie
T'iku sot - ah, sa habiě!
Kujtim
( Prej Goethes).
Pse gjithmon ti don me tretun,
Kur sě mirěs afer je?
Fatbardhsiğn ti mso me gjetun,
Se kur t'doesh ti n'dor e ke!

- 30
Kujtim i larget
Atje pran' eti klavirit (*)
Rin me t' dashtnin t' ânt qi dot,
E nê drit tē zbet t' nji qirit,
Bashk me tê nji kâng e kndon,
Ju me kâng dashtniën tregoni,
Ket e di, si t' ishe atje,
E j' u ndi kah ju këndoni:
Tu ne le sauras jamais...
Ah, atje dhe un nji hera, ,
Shpesh kam ndej tuj kndu me ty !
Por dashtria shkoj si era,
E n' nji tjeter sot âsht kthy! -
Kujtim prej malesi
Ma prej majes Kaps e mblodha
Njiket lule plot dishrim,
E nër t' gjitha un t a zgjodta,
Ty, Manush, si nji kujtim.
Asht nji lube si e najershme,
Prej nji vendit n' gjar a' u la,
Prej njasaj maleiës sě vjeshme,
Ku dashtnori n' luft pat ra.
(*) Fjala germanişhte per piano (italisht).

- 31 -
Pra n' kujtim ket lule ruje -,
Moj e dashtuna Manush,
E si moter atê duje
Se ather ti ma do t' dush!
Lamtamir!
. Lamtumir! Me lot tuj kjamun
T'ap të fundshmin lamtumir!
Erdhi koha per m' u damun,
Erdh ky ças kag fort i vshtir.
Lamtumir! Ket fjal tuj t' thânun,
Shum kujtime n' mênt më shkojn;
Su n' ket ças, qi jam tuj t lânun,
Lotet syt jan kah mi' i mblojn.
Lamtumir ! Nji zjarm dashtnije
- "M' thot, kthe prap, se s' gjen dashtnie!
Veç nji tjeter flak Shaypnije
M' shtyn ne luft per t' shêjt lirie.
Lamtumir! Me zâ tẻ thymun:
Lamtumir, o vash e jer,
E në kjoft se s' kam me ktaymun,
Lamtumir, për t fundshmen her !

- 32 -
Fat' 1 xi
Ah, i zi pěr mu kje fati!
Ah, ç'kam hjekun un i ngrati
Tash në koh tě djelmèniës !
Zêmra e ême ť'gjitha hoqi....
Vashen s'di se ça m'a shkoqi
N'mâ té bukıen koh f'dashtniés! -
T'bukrat ândrra, plot shpresime
Shpesh mê shkojn nepěr kujtime,
Kah do t'shkoj e kudo t'rri;
E per s'larg t'pves moj dashtnore:
Pse defrimin t'êm m'a more?!
Ça t'paç bå. as un s'e di!
•' dasht!
N'dasht, vash, n'dasht!
Mu lân m'ke —
Hyj ty t' lasht,
T'njom, t'bler, t're! -
Fial m'ke dhân....
Kênd s'ke drasht,
Mu m'ke lân:
N'dasht, w'dasht, »'dasht !

-- 33 -
Jarftime natet
Alles wiegt die stille Nacht
Tief in süssen Schlummer;
Nur der Liebe Sehrisucht wacht
Un der Liebe Kummer.
sh. Körner.
Prêj dritares hin vetima,
Pryn nji er e nji duhi;
M'nji tek ndihet bumbullima,
Pa pushumun po bje shi.
Asht mjesnat e t'gjith pushon!
E kjo zêmer ty t'kujton!
Mi jestek m'nji krah rri pshtetun,
Por ky shpirt pushim nuk gjên
E me mênt te ti kam tretun,
Tash qi n'gjum ti je kah flên,
Larg ti je, por prap s'jam shkret,
Se ç'do ças ti m'dukesh ngjet.
Thell e thell äsht shtymun nata,
Asht nji nat plot permallim!
E kjo zêmer çu e ngrata,
Ty, veç ty të ka n'kujtim.
T'gjith veç mejet n'gjum ka ra,
Gjum mâ t'mir për mu nuk ka!

-. 34
Sdrrinn
Mâ muk ndi at flak dashtnere
Aq të ndezun, aq te gjal;
N'vênt ť'nji shprese fatbarchsore
Kam trishtim, dyshim e mall.
N'vênt f'nji shpresës qi m'ngushllovi
Zêmren t'ême plot gëzim;
Sot e injera zêměr ndrrovi:
Kam trishtim, dishprim, cyshim-
Mâ nuk shof as syt të âmbël,
Tuj m'përshkumun zêmren krejt.
Dhe të kqyrnit s'âsht i dashtun,
Veç miksur, i hjcdhun shpejt..
Ab, sikur un prap t'a kishe
T'motit t'vjetshëm veç nji ber!
Sa i lumtun un do t'ishe,
Prap t'më dote si ather! -
Monjtim i fundshem
Në pak koh prap co flargohna,
Shoçishojt na kem m'u da;
Kush e di, a do t'basikohna!
Kysh e di, a kem m'a pa!

- 35
Në pak koh, moj zêmra e ime,
S'co ti shot të hukrit sy
E do P'xihen aq dishrime,
Qi pë zêner mhajta ndry.
Né 1 ik kolt e skam me t'pamun,
Per rë zêmer kam me t'mbajt,
- Sa kudo g'un kam me ramun,
Ti përpara ke me m'gjajt.
Çfar do soj e soj mbarimit
Qi dashtnori do të ket,
Mâ e lundshmja fjal kujtimit
« Manushaqe » do të jet.
Elja e ême.
Ish e vogel, ish e bler,
Sa nji shoge s kishte,
Plot me njym'e plot me er,
Sa e kândshme ishte! mie
For mjerim, se ndrrovi shpejt,
S di se ç"zjarm e rreshku!
Bukuriët j'a shdeshi kreji
E per-mu e veshka.
Lule shkreta, qi té du,
Çil se erdh prêndvera!
•Nis per s'ri me lulëzu!
M' knaq edhe nji hera !

- 36 -
Largim i mallshem.
Iku shpresa, iku gzimi?
Dhe defrimi bashk me ta,
E më mbeti veç kujtimi s
I nji mjesit qi më la.
nIku, shkoj per mos me kthymun
mAh. s'do dkthejn jo kurr per s'ri! -
Mâ s'do t'ken ku m'u defrymun
Syt e zêmra n'dashunie!-
Se largtes
( Mbas Goethes)
Njimênt ti mu me je largumun
Moj bukuroshe ty s't kam må?
Edhe ljngilon ner vesh lë msumun
Sejcila fjal, sejcili zå.
Sikur udhtari sa n'mjes t'ngrihet-,
Mi pêm aj kot m'e pa kerkon
Ner deg bylbylin qi nuk shihet,.
Q'ati mi kry, me mall i kndon:
Keshtu dh'un shitymun higa dashtnia,
Un tuj t'kerku gjitkah po rri;
T'gjith kohen t'thrasin kângt e mia;
O, kthe moj mike, kihe per s'ri!

- 37 —
Mumija e par
(Prej Goethes )
mu dit
Keish m'i Mien mu dilt e para
Kur dashtn
rê żêmër ndieva ?
Kush m'a ktben nji her të vetem
T'âmbles koh ně mu per s'ri?
Un me vojtjen t'ême metëm,
Dit pěr dif po m'çilet varra
Tuj kujtu at fatbardhsie.
Kush m'kthen t'bukrat ditt e para,
T'âmbien koh në mu për s'ri ?
Djali e vjollca.
Djali
Se șa e kåndshme je iT
M' ato té bukra ngiyra! s2
E rjom, e bler e :re.....
Sa 'mall të duket ftyra! s?;
Se sa e bukur jelmi
Vjollea
E bukur un nuk jam,
Asht vetëm dranofim, ozT
Un shoge #'bot nük kam!
no Kështti e prêmtoj gilli
E shoge n'bot nuk kam!/

- 38 -
Djali
Mbretnesh ti je n'prêndver*
Përmi l'o th lule tjera!
Rrin msheh nên bar të bler
E larg ind johet era,
Mbretnesh ti je n'prêndver !
Vyollca
Un jam nji lul'e get,
Sikur m'knoj natyra;
• Un jam nji lul'e shkret,
Prandej nuk m'qeshet ftyra,
Se jam nji lul'e shkret !
Djali
Ti je moj vjolle m'u dasht,
Se je nji lul'e kândshme,
E Zoti ty të lasht,
Se ti m'at ngjyr aq t'mallshme
Gjithmon ti je m'u dasht !
Vjollca
Pse kot ti mu m'evdon
Mbasi shkret motin shkova ?
Kërkush mu t'shkreten s'don
E kurr dashtnië nuk gzova !
Kerkush mu i'sh' reten s'don!

- 39.
Djali
T'levdoj se un të du —
Der sa ti ke m'u thamun,
Un kurr s'kam me t'largu!
Edhe për pa të pamun
Gjithmon un ty do t'du!
Vjollca
Dhe un ather do t'du,
E n'kjoft qi ke me vdekun,
Do t'vi për me t'ngushllu
Në mall per ty, si e mekun
M' vorr t'ânt per me t'ngushllu!
Fatbardhesie e ânderr
(Mbas Goethes)
01 80 7
Shpesh her ti n'gjum na pae bashkumun,
Perpara 'Iterit t'dy tuj shkumun:
Ti si nji gru, un si nji trim.
Dh'un m'gjum prej buzve t'uja mora
Aq t'amla t'outh'na per shum ora,
En'to nu gjeç aq her defrim.
Fatbardhësia qi na ndime
Per sa
sa koh veç me kujtime,
Si koh me. knaqěsiěn kaloj,
Por ândrrat kurr s'u vertetune,
E tputh' nat n'ândira sot u shndrrune,
E și nji t'puthun gzimi shkoj.

- 40
I fundshmja milrâme
Nun verlass'ich diese Hütte,
Neiner Liebsten Aufenthalt,
Wandle mit. vera jlltem "Schritte
Durch den öden finstern Wald:
Luna bricht durch Buşch und Eichen
Zephyr meldet ihren Lauf,
Und die Bir en streuh mit Neigen
Ihr den süssten Weihrauch suf.
Qerrja ikte si vetima,
Ndepär grykat tuj gjarpnu;
E-a fryte si ushtima,
Mu n'kujtime tui m'pshtjellu -
S'largut n'vesh nji zà m'tingllote
Fort i âmbel, plot mallim;
ish bylbyli kah këndote,
S'di ish kâng, a ish vajtim.
Ah, se sa un po dishiroshe
Shum ksi mbrâmeshı l'shkoj me ty,
E : giat tejet moj buiroshe
Shpirtin t'em pěr m'e defry! -

- 41 -
E Feadshmja nate
E fandshmia nat sa ish e qet !
Por un qetsie nuk kishe -
Te gjith pushote n'nji gjum t'let,
Un, çu n'mallim po rrishe.
Me hyj ish mbushun gielli płot;
N' ligê u pasqyroshin..
Por syt e mi t'gjith mbush me lot,
At f'dashtun nat vajtoshin !
M'aji t'madhe bukurië
N'ligê dhe hâna ndritte,
E rrexet t'gjith dashtnië
Ne zêmêr mbrênd m'i qitte -
Me nji tẽ kândshëm zâ
Bylbyli larg kěndote;
Por mu në vesh m'u bâ,
Se aj at nat vajtote -
Ah, ç'nat plot permallim !
Ajo kurr s'ka me kthymun!
- Do t'm'rrin gjithmon n'kujtim,
Me tê un m'u dēfrymun —

- 42 -
N' kujtina.
Un n'kujfim jam tuj t'dërgumun
Kto dy lule prej Sheypnies,
T'cilat kan me t'a tregumun
T'flaktin zjarm té dashuniës.
Per kujtim kto lule t'çova,
Q'i kam mbledh me mallëngjim,
"E me lot un j'u lutova
T'a diftojn ket zjarmin t'im.
Kur kto lule ke me pamun.
Mu të mjerin do t'm'kujtosh,
E, nonsè i shef krejt thamun,
Si n'kujtim per mu ti mblosh.
Jan dy lule prej Shaypnijet,
Qi t'i rush me shum mallim -
T'dyja jan nji shêj dashtnijet,
Qi un ty fi çoj n'kujtim.
Kujtim e mall.
Behüt dich Gott! es wär' so schön
gewesen ! Behüt' dich Gott! es hat nicht solles
сія 1
Scheffel
Larg, i vetëm pa ngushllime,
Ku t'a giêj at getêsië?
Kshtu do t'shkojn me shum dyshime.
Kje djelmnië.

-43 —
Vetem, mbush me kaq mendime,
Pa gëzim e pa dashtnië,
Kshtu do t'shkojn me kaq idhnime
Kjo djelmnie
Sot, ku jan ato defrime,
Ajo koh plot âmbělsië,
Q'i dishron kjo zêmra ime,
Kjo djelmniě
Ah, mjerisht kan ra n'harrime!-
S'di, a kthehen mâ per s'ri -
Do t'prêndojn me gjith kujtime
Me djelmnië -
Nji matë dashtnere.
Dielli sa té ket prêndu
Edhe nata sa afron:
Zêmra shkrihet tuj ndigju,
Kah bylbyli n' pyll këndon.
Kndo bylbyl! Bylbyl kêndo !
Kiaj dashtnur, e mos pusho!
Kur natyra t'gjith âsht fjet
E t'gjith zogjt t'ken ra n'getsie,
Kndon bylbyl'i kâng të let,
Zêmren tuj t'a ndez n'dashtnië.
Rri bylbyl i ngrat, rri çu,
Naten mi dashtnië tuj kndu!

-44 -
• Kur me hyj asht gielli plet
Edhe hâna shndrit mi dhe,
Dh'era letas gjëtht i lot....
Koh mâ e mir s'ajo nuk ke;
E n'at ças té qetësies,
Shfryhet zjarm'i dashuniës.
Kur dy zêmra, bashk nen hân,
Njêna n'tjetren rrin e gzon
T'puthna t'xeta tuj u dhân,
Kur mi kry bylbyli i kndon-
Kudo bylbyl! Bylbyl i ngrat,
Se muk ka må t'bukur nat!
Larg sysh, mer sy.
Nonse larg shojshojt na jemi,
Na të dy prap gjindna ngjet,
Zêmrat njitun t'dy i kemi;
Njêna tjetren rrin e thrret.
Nonse larg un jam prej tejet,
Prap se prap nuk âsht ashtu;
Ti m'aji dukesh para mejet,
M'bahet se të kam njiktu.
Nonse na sot rrim tē damun,
Un ket t'damun nuk e njof;
M'gjan se prap jem tuj a pamun,
E gjithkunt perpara t'shof.

- 45 -
T'dy shojshojn jem tuj dishrumun
Me kuvênd dy fjal dashtni;
Un gjithkah jam tuj kalumun,
Zânin t'ânt jam kah e ndi.
Lamtumir!
Lamtumir, se f'rreptat arm arbnore
An e kânt tek jan sot kah kërsasin!
N'arm te gjitha zêmrat djelmenore,
N'luft te shêjt pr'atdhen me vdek i thrasin.
Lamtumir! dhe lot permallshem dalun
T'apin ty prej zêmre nji t'pershndeten.
Lamtumirë! e t'gjith un f'a kam falun,
Se dashtnorin mâ nuk ke m'e gjetun!
Lamtumir, per må te fundshmen hera!
Vilaznit t'on te gjith me gzim na presin,
S'e atdhes ashtu sot p'e don ndera,
Qi pẽr tê tuj gesh te shkojm të vdesim.
Lamtumir! E n'kjoft përt'fundshmen hera:
Lamtumir! U kput pêr mu dishiri!
Kshta nuk dahen kurr dy zêmra tjera
Ndryshe duhet t'ishte lamtumiri !_

- 46 -
Shperblim.
Nji rub të mndasht ti mu m'kushtove,
Mi t'cilen ti me dur të kândshme
Me mndashna êmnin t'êm e shkrove,
Si pêng miksijet aq t'permallshme.
Tuj kqyr at shêj shpesh kam mendumun:
«Ça t'ap për tê, si pêng kujtimit,
Qi gjall të rrin për mê m'kujtumun ?›
E s'di ça t'gjêj në vênt t'shperblimit -,
Mêndo, shmëndo, n'iunt e kam gjetun
At shêj qindis me t'ndime t'mia,
Qi gjall gjithmon aj ka me t'mbetun-
Aj shêj, moj moter âsht « dashtnia».
Máujtin 1 Vjefshem
At shêj të vjefshëm qi m'dërgove.
/Un t'ngim nuk kam kah rri e shof!
Me tê ti zêmren pesh m'a çove,
Se n'tê un ty plotsisht tě njof.
Sa her te ti më shkon mêndimi,
At shêj un rri m'nji tuj e pa;
E kaq i math ásht përmallimi,
Sa n' tê s'i Div je tuj m'u gja.

- 47 -
N'at shêj ti krejt e perftyrume -
Se sa e kândshme mbrênda je!
Aty n'at shêj e gjallésume,
Ti shpirt e zêmer -t'gjitha ke.
Aj i përmallshëm shêj dashtnije
Asht nji relik'e shêjt per mu!
N'at tuf, e lidhun fije fije
T' shof ty n'nji mnyr, qi s'di m'e shkru—
Tuj pa at tuf aq t'permallushme,
Në nji veshtrim te thell un mbes;
Edhe n'nji jet të pa-tregushme
Me mênt e zêmer shqimit tres —
Ah ku jamë?!
Nessun maggior dolore, che ricordasi del
tempo felice nella miseria
Dante
Ah, ku jan ato defrime,
Q'i kam ndi m'aq knagêsië?
Sot, ku jan ato gëzime,
Sot, ku âsht ajo dashtnië?
Sot, ku jan dhe nett e qetta,
Koht e buk'ra q'i kem shku?
Sot, ku jan dhe kângt e leta
Qi aq âmbēl i kem kndu?

- 48
-
• Sot, ku âsht aj zâ i âmbel,
Qi m'a knagte shpirtin t'im,
Qi tuj rjedh si mjalt e tâmbël
M'a largote çåo idhnim?
Sot, ku jan te buk'rat ândra
Qi më ndezshin plot dashtnie?
Sot u kthyne t'gjitha n'shgjândra,
Mu n'dyshime tuj mẽ shti-
Larg saj.
Larg, plot vojtje e plot idhnime
Mu kjo jet âsht kah po m'shkon;
Pves vetvehten nër kujtime:
Kush e di, a thu ti m'don!
Larg s'do gzimit ner kto dhena,
Zêmra afer ty t'dishron,
Por mjerisht shum larg na jena,
Kush e di, ti as s'm'kujton!
Gjith kto vasha syt tuj pamun,
Te ti mêndja m'fluturon;
Ti prej zêmret do t'm'kesh ndamun,
Se n'dashtnie te dyt jeton.
Por dhe n'kjoft se dashunia
N'zêmer t'ânde sa do vlon,
Mos harro kto fjalt e mia:
Aj qi t'desht, prap ty të den !

- 49 -
Hafrimi 1 të damunit.
Na pěr t'shpejtit kem m'u damım
Moj dashtnië!
Do t'dshrojn n'pak koh me t'pamun
Syt e mi.
Ti do t'gjindesh larg prej mejet
...
Por gjithmon me mênt ngiat tejot
Kam me kên.
Un do t' dal pe nga kujtimi,
Kur t'jem da;
Mu do t'm'djegun mallěngjimi
Ty me t'pa.
Shpejt ti ke për t'më harrumun
Moj dashtnië;
Ty me lot kan me t'kujtumun
Syt e mi.
Nuk do t'qeshin as prêndvera
Mâ pêr mu,
Se larg tejet koh të mjera
Kam për t'shku.
Ty un kurr e kurr kujtimit
S'do t'largoj;
Deri n't'łundshmen koh t'jetimit
Do t'kujtoj -

-
Dyshimet
Mallku e shue kjoft per jet dashtnia,
Kur t'jet e êndun plot me sa dyshime,
Se n'at gjâsent po birret krejt t'rinia
E shpesh do jetna korren plot shpresime!-
Prandej po flas kjarisht qi t'ndijn djelmnia:
Dyshimet s'duhen kurr m'u pjek r'kujtime,
Por duhen shu, prej sish tuj dal pastria;
T'gjith jeta tui u kthye plot gëzime.
Por prap i mjer âsht aj, qi dashunia
J'a ka turbllu kujtimin plot dyshime,
S'ati në zi e n'helm i shkon t'rinia,
E jeta e ti i shkon të gjith n'idhnime
Kaq sa nji krym j'a grin mushkniët e tia,
Der sa e lên ket bot, me plot disprime —
T' Damunit
Lass mein Aug' den Abschied sagen,
Den mein Mund nicht nehmen kann!
Schwer, wie schwer ist er zu tragen!
Und ich bin doch sonst ein Mann.
Goethe.
Pěr mu po ikun sot ditt e gézimit....
Nji keh e bukur sot për mue po tret,
E ardhjen n'prêhen t'mallshëm t'getësimit
Mö dulet mu w'e pshtet--

- 31 -
Te knaqshmet ora shpejt do t' bin
n'pushime,
Kush' di se kur pěr mu do t'kthejn pěr s'ri
Do t'kthejn, por vetëm plot me mall
n'kujtime,
Por n'mu, se kur, s'e di.
As syt e mi s'do t'ken se ku m'u gzumun,
Por veç me mall shpesh her do te dishrojn,
E ftyren t'ânde para tuj kujtumun,
Me lot at mall do t'shkojn-
Dashtaia n'kohě të damunit
Tash qi koha po hafrohet
Shoqishojt me j'u largu,
N'ty dashtnia mu po m'shtohet,
E mâ shum un jam kah t'du.
Deri tash kje veç si shkndia,
E s'm'u duk nj'e madhe gjâ......
Si ç'mos kurr sot dashánia
N'zêmer t'ême flak u bâ.
A thue me don?
Sa her vetvehten rri tuj pretun,
Sa her mendoj: A thu mé don?
E si aniě pa vel kam mbétun,
Qi n'mes tē deligës s'di kah shkem.

- 52 -
Disa të parshme përkujtime,
Ato shpesh her jan kah m' gëzojn,
Por para sysh kam sa tregime,
Qi sêmren faret m'a helmojn.
Shum her më shkoj nër mênt e mia.
Q'un ty të pes: « A thu më don ?›
Por veç mjerisht, se dashunia
. Ç'do fjale prej zêmret t'a shkurton.
Shum her prej syve; tuj t'shikjumun
Kam dasht m'e dit: A thu më don?
Por prap asgjå nuk kam mësumun.
Edhe s'e di, a thu më don!
Asnji sipresë
Nji veshtrim i âmbël Ishumun,
O nji t'folun plot maliim,
Nuk mjafton për me m'gëzemun,
T'm'a paksoj f'gjith ket deshprim
As nji fjal e zjart dashtnore
Nuk do t'kish për mu vieftsië,
Se nji zâ m'thct T'gjith ti bore,
Må pẽr ty nuk ka dashtnië !
Zêmren kaq e kam t'plagumun,
Sa nji shpres nuk mbeti mâ -
Sa dhe t'kish me m'perqafumun,
Kish me kên për mu asgjâ.

— 58 -
Shko djelmniě!
Shko djelmnië e bje n'harrime....
Mbush me gzime dhe me żi,
Plot me shpres' edhe dyshime....
Ik e shko, e m'lên n'getsië !
Shko, e hiqu larg prej mejet!
Mjaft më mbushe plot dēshprim!
Zêmra ême larg prej tejet,
Mundet t'bâjn nji grim pushim.
Shko djelmnië, e vetěm ktheju,
Kur ky shpirt te gjêjn getsië;
Veç ather pěr s'ri defreju
Pa dyshim e zi n'dashtnie!_
Mi ded
Dedi mbar n'getsië ka ra,
Zà të gjall s'jam ka ndigjoj;
Zêmra mu qetsiẽ nuk m'ka,
Bukuriën nuk jam kah gzoj.
Hâna ndrit plot bukurië,
Dedin tuj e ndritêsu;
Ah, nji rexe plot da htnie
Do t'mjaftote dhe për mu,
Sulja ik po pa pushu,
Sikur t'ish dh'ajo n'defrim;
Ah, merim, se veç pěr mu,
Ktu nuk ka asnji ngushllim !

54
Dhe voztari tui vozit
Gzimin tui kềndu difton;
Veç për ty, or nafakngrit:
Asht nji vaj, qi kurr s'mbaron -
Byshim. (
Wecke den Amor nicht auf! Noch schläft der
liebliche Knabe;
Geh, vollbring' dein Geschäft, wie es der Tag
dir gebeut!
So der Zeit bedienet sich klug die sorgliche
Mutter,
Wenn ihr Knäbchen entshläft, denn es erwacht
nur zu bald.
Grootke.
Ner sa e sa rrenkime
Qi zêmra mbrênda vuen,
Nji vetëm asht plot psime,
Nji vetëm t'gjith i mun.
E ktê, n'pak fjal m'e thânun
Asht vshtir për m'e tregu;
Mjafton të jesh i lânun,
Ather për m'e kuptu-
Ky t'prish të gjith kujtimet,
Ç'do shpres e ç'do dishir;
Ah, ky t'i shton mjerimet,
E zêmren t'a ban bir!

- 50
Prej kti t'gjith shpresat treten,
Ç'do fatbardhsië kalon;
E vetëm t'zezat mbeten,
Nji zi, qi kurr s'baron —
Ky sênt, qi von munt t'shuhet,
Me t'vshtir te sjell defrim....
Ky sênt, o vllazen quhet:
Dyshim, dyshim, dyshim.
Dashtnië e humbun.
Malheureux est celui qui vainement espère
amour pour l'amour, plus malheureux celui
dont le coeur est vide de tout sentiment; mais
celui - la, je le sens, est le plus malheureux
des hommes, qui n'aime plus et ne peut
oublier son amour...
Mickiewiez.
Nuk ka asgjå må t'vshtir n'ket dhe,
Se kur ty humbun t'ka dashtnia!
Ather, t'a dish se t'ra shkretnia,
Kur må s'e don, e n'mênt e ke.
Asgjå må t'keqe n'bot nuk ka,
Se kur ti t'dashtnen t'ânde bore,
Prej zêmret ti atê e bore
wahe n'kujtim e ke pa da.

- 56.-.-
Oëzim e gaz ti mos shpresó,
Kur ty dashtnia t'gjith t'u shue!
T'a dish g'ather ti ke mbarue,
Kur n'mênt e ke, e mâ s'e dó,
Nuk ka n'ket dhe må t'madhe zi,
Se kur ¿'do shpres prej zêmret t'treti,
Kujtim'i saj i gjall te mbeti....
Dishron t'a dush, e s'ke dashtnië-
Daimt e Zemres
(Heine ).
Dhimt e mia un dishroshe
Qi t'u bâshin t'tâna nji
Edhe ers në dor t'j'a Ishoshe,
Qi t'i fryte t'gjith te ti.
Kshtu me mu ti pjes do t'kishe
N'gjith ket dhim qi kam pën ty;
N'zêmer dhimat do t'i ndishe,
Tuj i pas gjithkund ner sy.
Dhimat s'kishin me t'u hjekun,
S'kishin kurr me t'u largu;
Der n'gjuin kishin ty me t'ndjekun.
Mallin t'êm me t'a kujtul

- 57 -
Nfl anderr e turbilusame.
(Heine).
N'nji ånder t'turbullushme
M'u duk plot bukurië;
Sa e pash at flyr aq t'kândshme,
U ndeza prap a'dashtnië.
Mi buz j'u duk nji t'geshun,
Qi ishte plot mallim;
E syt e saj t'perlotshem,
T'a thershin zêmren shqim.
Dhe mu mi mollxa t'mia
M'pikune lott e mi,
E sot çudië më bâhet:
Si e bora at dashtnië?!
Shêi dashtmije.
Zojushes Henriette Wenger.
Vash kaq e dashtun,
Qi m'kqyr me dashtnie,
Zêmren tuj m'djegun
Me shum knagesië;
Syt të permallshëm
Në mu kur i Ishon,
M'bâhet se Dushi (*)
Ně zêmer m'zhgjeton.
Don me thâne Amor.

= 58
supesh an i mjeri
Jam taj të mendu,
Kehtu ti moj dashtnore
Do t'kesh nër mênd mu -
N'zêmer po digjem,
Kerkuj s'i diftoj;
Vetëm me t'kqyr' na
Dashtnien t'a tregoj!
Lulja plot bukurlë.
Kânga e begut të burgosun.
( Prej Goethes).
Begu.
Un njof nji lule bukurië
Qi n'zêmër m'ka plagosun;
Dishroj t'a kem ktu n'ket vetmië,
Ku un jam i burgosun;
Por ndry këtu n'ket burg të shkret,
S'munt t'dal at lule un m'é gjét,
Sikur i lir kur ishe.

-59 -
N'ket t'naltin burg këtu un ndry
Po bâj nji jet mizore,
Se 'mundem t'shof asgjâ me sy
Prej ksaj të naelt dritore !
At lule n'kjoft se m'a bjen ma,
Kush do qi t'jet a trim a gru,
Ati i kjosha falun.
Drandofilja.
Un drandofilja, plot me er
Rrânx burgut tuj lulzumun,
Po t'ndi ça thu, o beg i mjer,
Ti mu je tuj m'dishrumun;
Tí n'mênt e n'zêmër do t'a kesh
Atê qi n'lule äsht nabretnesh :
Tě bukren drandofile.
Begu.
Pěr ty un kam nji t'math nderim,
Moj lulja buzë geshun,
Se ti e kuge del n'lulzim,
Kur t'gjith n'blerim âsht veshun;
Por un te drejten m'e rrëfy:
N'kujtim e n'zêmer t'ême ndry
Um kar aji lale k'dasktna !

- 60 —
Zamaku.
Un drandofilen plot me er
E njof, por âsht krenore,
E shpesh me ferra durt i a ther
Ndoj zêmërs q'âsht dashtnore;
Por shêmbëll plot me dashunië,
Kshtu bardh si un, te gjith pastrie,
Veç mejet s'gjên nji tjeter.
Bega.
N'¢ do giygi me marre mu me m 'thir,
E thoshe tash me vdekun:
Se n'zêmër t'ême jam i dlir,
Nonse jam ktu tuj hjekun!
Zamak i bardh, kur ty t'shikjoj,
Ndoj virgjin t'dlir ner mênt kujto];
Por un nji tjetër due!
Karajfili.
Nê kopsht të rojsit (*), plot madhnie
E er un jam kah çili;
N'mos ty, i adershëm zoteni
Te shkon n'mênt karajfili ?
Un jam i veshun plot me ngjyr,
Gjithmon i qeshun jam në flyr,
Prandej mě don t'gjith bota.
(*) Rojsi i burgut, ku asht ndry begu.

- 61 -
Begu.
Un karajfil nuk di me l'shi,
Se n'ly rri ndry dashtnia,
Por n'fush nji tjeter lule ka,
Q'e kam n'kujtime t'mia;
Ajo, nji lule si e mjer,
Qi mshehun rri ne bar te ble ;
Asht vetëm lulja e ême!
Vjollea.
Un n'bar te njom jam kah tri msi eh,
Mos mu je tuj m'kujtumun,
Nër t'gjitha lulet mu m'ke nj h
E tânden m'ke êmnumun ?
Në kjoft se lulja e yte jam,
M'vjen keq qi un fugi nuk kan
Me ardh te ti me t'knaqun!
Begu.
Për vjollcen un kam mjaft dashtnie,
Se âsht aji lul'e ndershme;
Rri msheh plot er e pa kremië:
Ngushllim per zêmra t'mjershme!
Por lulja q'un kërkoj pa da,
Nër kta shkamij te ksaj kala
Nuk mundet kurr m'u gjetun !

62 —
Por posht atje, ku rrjedh njaj krru,
Qi shkon tuj gurgullumun,
Rrin nusja e éme g'un e du
Ç' do ças mu tuj m'kujtumun!
Nji lule qiellit g'ajo e do,
Kur kput e i thot: «Mos me harrol» (*)
Ktu larg mu zêmra m'kputet.
Dhe larg dashtnia gjên tingilim
N'dy zêmra kur fort duhen,
Prandej dhe ktu në ket harrim
Të ndimet s'munt t'mê shuhen,
E kur atê qi zêmra do
Un e kujtoj, tham: «Mos m'harro !›
Ather më njallet jeta—
Katër sênde.
(Prej A. Petöfit).
N'kopsht ti lule ke sa t'dush,
Pylla plot me zogji âsht mbush,
Qielli hyj mban me miljon,
Djali ka nji vash qi don.
(*) Nii lule e vogël në ngjyrë te qiellit qi
gjerman. i thone «Vergiss mein nicht»; italisht
non ti scordar di me ! Greq. myosotis.

- 63 -
Zogu kndon; lülja lulzon;
Hylli boten mbar ndritson;
Vajza kndon, lulzon, shkëlxen....
Jet të re në zêmër t'bjen.
Lulet thahen e mbarojn;
Hylli zbehet; zogjt kalojn;
Veç ti mot nuk njef as zi,
Moj e knaqshmja dashunië!
Lules s'ême.
Ngadal tek nis e vje prêndvera,
E prap g'do bim po nis m'u njall;
Prap lulet marrin ngiyr të blera,
Na mbushin plot me shpres e mall.
Në l'gjith ket gzim qi ka natyra,
Në t'gjith ket knaqje pa tregim,
Moj lule ty s'do t'geshet ftyra,
Nuk do l'me mbushish prap m'shpresim?
A thu per mu ti s'ke me çilun,
Moj lule shkreta plot me er?
Ner fletat t'uja s'ke m'e mshilun
Edhe ket zêmren t'ême t'mjer?

- 64-
Dashtnia e veshkun.
Fort mir e di, se na nji hera
Nuk ishim kshtu si jena sot! —
Kjo zêmër m'nji shpreson e mjera,
Asaji dobië - ¿'do shpres âsht kot! -
Dy zêmra kshtu kag shpejt do t'dahen,
Ně dashunië për pa u ngi?
N'prêndver dy lule si munt t'thahen,
Pa pritun dimnin qi me i ngri?
Kaq shpe t dashtnia duhet t'ftohet,
Ç'do fjal prej zêmret t'hidhet shqim ?
Si mund it t'ejith kaq rrept t'coptohet,
Çdo gzin e vaj m'u tret n'harrim?
Tek ikne ândrrat dashunore
Er he djeliania plot shpresim!
I uk m'n beti mâ n'ket bot mizore,
V'ç se nj jet me plot deshprim!
I vetje e pergiegje.
Shum her prej mejet ke dishrumun
le dit perse kaq shum kam ndrru,
Sikur rji her pse s'jam i gzumun,
For jam a'idhnim e kreit hutu,
E kaq n'vetvelite kam ndryshumun.

Perse ksisojit un kam mbetan,
E di çdo zêmer mbet e majer;
Mjafton vetvehten ti m'e pretun:
Pěrse s'e du, sikur nji her?
E ehkakun vet ti ke m'e gjetun.
Mor 1 rl.
1011.
Edhe sot po shkon kjo vjet,
Plot me mall e me dyshime;
Neser sjell nji tjeter jet
Ner kujtime.
T'gjithe vojtjet po i mergoj,
Du té mbushem plot shpresime;
T'motit vjeter do l'harroj
Sa idhnime.
Du qi moti n'qetesie
T'jet, por pa rrenkime;
Kte munt t'm'a ap veç nji dashtail:
Lulja e ime.
Canxhes st shdeshun.
Ti je krejt si nji ganxhe.
E bukur, l'gjith lulzim;
Si ti nuk gjindet shoqia,
Ti mu má mbush plot gaim.

- 66 -
Nji ngjyr' aq fort e kândshme,
Sa fort te sbukuron! -
Mjaftoj nji her me t'kqyrun,
E zêmra e ême vlon.
Tuj frymun letas era
Ngadal isht ty kah t'lot,
Ti flet i ke krejt mbyllun,
Prandej pérpiqet kot.
Por mshil me i mbajt nuk mujte
Ato tē bukrat flet,
E r'nji shpejtim i çile,
Tuj marr nji tjeter jet;
E sa prap era fryni, or •
T'i hodhi flett me t'shpejt,
E ti moj lule shkreta
N'mjerim u sdeshe krejt!
Moj ganxhe, ganxhe grata,
Se ç'je ti tuj 'helmu!
Ç'at dit qi je e thamun,
Pér ty jani tuj vajtu!
Kujtim dashurile :
S'të ardhi pak liksht ‹lamtumir» kur me the?
S'vajtove ti ndofia at ças qè më le ?
Shpirti i im, se sa më le né mallëngjim! •
M'u largov'e ike larg, atje ne mergim.
sg to e nando ôm ма

-67 -
Fort larg ti ke ikur, fort larg po jeton,
Kto pyje e male ti më s'i kujton.
I harrove ti te tera ndofta sot,
S'i kujton sikundër i kujtove njě mot.
Liricehes Intermezzo:
. N. 53
( Mbas Heines )
Ata më kan mundumun,
Kaq sa mâ keq nuk ka,
Me anen e zêmrés njêna,
E tjert tuj mos dasht me m'pa.
Dhe buken m'a kan helmatisuri,
Helmumun m'a kan dhe ujt: •
Ajo me dashtniën e eger,
E tjert si ata kan mujt.
Ajo, qi mu må t'shumten
M'mundoj, m'idhnoj, m'turblloj,
Ajo kurr rând s'm'ka pasun,
Nonse kurr mu s'm'dashtnoj.
Të damunit. sv'a 3
(Goethe )
Len qi syt t'thon lamtumir,
Mbasi goja s'ka guxim19 Qp
Ah durimi âsht i vshtir!qus
E un pra sot thirrem trim. (s1

- 66
-
Ma e kege koh mos kjoft,
Qe dhe goja m'isht e pit;
Der e puthna Asht e ftoft....
Dora e yte isht e ngrit.
Sa perpara m'knaqte shqim
Nji e puthun dhån me l'shpejt!
Sa #'Marc vjollcat t'gjith blerim
Ne na i ndezshin zêmrat krejt —!
Por mbas tashit si i mjer,
Lule s'mbledhi må per ty!-
Nonse pra njitash isht ver,
Vjesht me duket mu ser ay!
A te due?
Shpesh gjêtht e barit tuj i kputum
Ner te daektmiën e ke kěria,
Tuj ndêj me i pret, si tuj u tutum:
A thu tẻ du? A thu s'tẽ du?!
Por gjêtht ti må, mos rri me preten,
B'ata t'a tresin mênden shqim,
E a'ventt'dashtnies mundesh me gjetam
Ner ta nji t'gjegjun plot dyshim!—
Por pret nji her ket zémren time,
Se kjo l'pergjegjet ai dishros,
E ehpirtin ty t'a mbush a' shpreeime
Taj (thia: Te de, ajashta, ei «'don!

- 69 ~
Nata e bukur
(Prej Goethes).
Prej ksaj shpië un po largohem,
Ku e dashtna mbrênd rri mbyll,
E me hap të shpejt thellohem
Nepër t'shkreten (), t'shpeshten pyll;
Nepër pyll ndritson dhe hâna,
Fryn nji fllad plot âmbëlsim,
Edhe degt e pêmve t'tâna
I pěrkulen si n'derim !
Midis gjith këti flladimit,
N'ket nåt veret ť'kukur shaim,
Ktu midis të kti getsimit
Shpirt' i êm tek gjên defrim!
Prej kti vênd pushim ku gjeta
T'dashtnen t'ême un dishroj:
Nër njimi ksi nêtsh tẽ qeta,
Veç nji nât me tê t'a gzoj!
(*) Këtu fjala t'ehkreten kuptohet pa kênt mbêndë.

-- 70 —
Dashtnië në kângë
Kot un fjal jam tuj kerkumun
M'e tregu ket zjarmin t'im!
Ça s' m'ban goja me t'diftumun,
T'a tregoj veç me këndim.
Kânga vetem e tingllushme
Dashuniën f'gjith t'a tregon;
Ça msheh buza e dishrushme.
Vetem lodja l'a tregon.
T'gjith ket zjarm e kto dishrime,
Q'ûn në zêmer mbaj pa da;
M'i kupton veç zêmra e ime,
Qi në zêmer ndry më ka.
Dashinië dyshimtare.
Was suchst du mir dich zu, verstecken!
Sei offen, flieh nicht meinen Blick!
Früh oder spät musst' ich' s entdecken,
Und hier hast du dein Wort zurück.
Goethe.
Pse mu po m'lên n'dyshime?'
Pse kaq e frigshme je,
Kur t'gjith ti n'dor e ke
Me m'mbushun plot shpresime?

- 71 -
Kjo zêmër ty nuk t'dhimet,
Qi n'ty âsht krejt përvlu?
Ti vetëm m'nji «të du»
Munt f'm'hjekish t'gjith dyshimet.
Pse mu kështu t'pa qetun
Për s'shpejtit don me m'lân?
Ti veç nji fjal me m'thân.....
S'do t'm'vin key q'mu m'lên vetun.
Dashtnia s'pret kërkênt.
Thonë se t'moçmit patne thân:
«Aj qi pvet, kurr s'ka me tre!!»
E ket ves e xune l'tân,
Tuj e bâ si rregull n'jet.
Mbas ksaj fjalet bota krejt
Shkon sot tuj u regullu;
As nji pun s'e kryn me t'shpejt,—
Pa u pvet e pa u kshillu.
Fjala e moçme âsht e mir
Për nii pun qi don shum mênt;
Por po shtoj me zêmer t'dlir,
Se dashtnia s'pvet kërkênt.

- 78 =
Çila!
Çilu, må mos rri e mshilun !
Qit ça n'zêmer ti mban ndry!
Çilu ! Kur ti je e çilun,
Jet të re un gjêj ně ty.
Çil at zêmer, t'bardh si bora !
Çilu plot me âmbelsië !
Çil t'i knaqi sa sa ora
Shpirt e zêmer n'dashunie!
Flêj dashtnie!
Tash n'ket koh qi gjithesia
Ra n'pushim, plot getesie,
Ti do t'flêsh me t'ndime t'mia--.
Flêj dashtnie !
Ti n'ket ças, moj bukuroshe
M'ke kujtu me knaqêsie,
Tash dhe un te ti dishroshe-
Flêj dashtnië 1
Po te fi dishroj m'u gjetun,
Zog m'u bâa, me t'hi ne shpie
E m'u knaq tuj t'pa n'gjum fjetun:
Flej dashinië !

To 19~
Pra ti flêj krejt shkuidesumun,
Bán nji gjum plot lumtěsië,
Se un çu jam tuj t'kujtumun:
Flêj dashtnie !
Dashtnlë e thell.
Qysh at dit q'un ty të pash,
Thaç se «ti do f'jesh për mul»
E si zog nër leq shpejt rash,
E s'at dit kam nis e t'du.
Sa må fort q'un ty t'kam njoft,
Thaç me vehte plot gězim:
‹ Hyll'i j'em njiky me kjoft!»
E n'dashtniě u ndeza shqim.
Sa må fort q'un ty po t'njof,
Aq må shum në zêmer t'kam;
Sa må fort q'un ty té shof,
Aq mà shum i djegun jam.
Sa må fort g'me ty po rri,
Un mà shum i djegun jam;
E t'gjith kohen moj dashtnie
N'zèměr t'ème ndry té kam.

1IR000
de
74 —
Mall
Ah, ktu shpirtin me defry
Nên gjith kto pêm f'blera!
Dal ngadal tek âsht tuj fry
Letas mi gjêth era.
Me gzim kângës po i a tham,
M'e largu pak mallin;
Nonse gzushëm un nuk jam,
Po e ikaj pak hallin..
Ti, moj kâng, del nrej pylls jasht,
Sé uni ktu po ndalem !
Ne t'pvett lulja q'e kam dasht,
Thuj me shndet i falem!
Shko ti pra edhe m'i thuj,
Qi atê s'harrova!
Çiltas ti diftoj gjithkuj, tm pA
Se me lot këndova !
Lamtumir!
Lamtumir! - Me lot tuj kjamun
T'ap te fundshn in lamtumis v
• Se erdh kola per m'u damun,
Erdh ky ças kaq fort i vshtir. "

- 75 —
Lamtumir! Ket fjal tuj t' thânun
Shum kujlime n'
mênt me shkojn-
Sa n'ket ças qi jám tuj t'lânun
Lotët syt jan kah m'i mblojn.
Lamtumir! - Nji zjarm dashtnije
M'thot: « Kthe prap, se s'gjên dashtniël»
Veç nji tjeter flak Shaypnije
M'shtyn në luft per t'shejt lirie.
Lamtumir! Me zâ të thymun:
Lamtumir, o vash e mjér!
E në kjoft qi s'kam me kthymün
Lamtumir per t'fundshmen her!
Pref së largut
Ah, sündte, sa dishroj
Te ti me ardh m'u n'gil
Mi fush e mal t'kaloj,
Fluturi n te ti me mrri;
Nẻ prêhen tuj t'pushu,
Me ty dashtniën m'e gzu!
A1G 11
...

- 76 -
Ah, sündte, ç'nat e qet!
Myjt n'giell tek jan tuj ndrit,
E hâna rrexe - zbet
Po Ishon nji l'kândshme drit;
E era let flladon....
E zêmra ty t'kujton !
Un tuj te pas n'kujim,
Po m'gjan se jam aty-
Por ah, mjerim, mjerim!
Na jena larg të dy!
Ç'do nesh rrin e pělset,
E zêmra zêmren thret !
Sa tẻ du. -
Nẽ do t'a dish, a thu té du,
M'i pvet nji her kto buzt e mia,
E ty kto kan me t'a diftu,
Sa åsht e gjall dashtnia.
Ti do t'i shifsh si jan krejt tha
E shpres per ta nuk mbeti!
Ti pra prej tyne ke me pa,
Se s'jan tě lidh' na njeti.

- 7 -
Nº do l'a dish, a thu t'dishroj,
Shikjo nji her ket zêmren t'ime,
E ke m'e pa se sa rrënkoj,
Për kto té mdha dyshime!
Né do t'a dish për pa dyshim,
A thu un ty jam tuj l'dashtnumun,
Mi syt e mi hidh nji veshtrim,
E shif sa jan t'dishrumun!
Dashunlé e mshentē
Zêmra e ême ty të don,,
M'gjan dhe te ti se po m'don mu,
Veç guximi na mungon,
Shoqishojt t'i thom tẽ du.
N' ç'do të kayrun, n'ç'do fjalim
Dashuniën të dy tregojm,
Veç sheshit nuk kem guxim
Ti, as un qi t'a diftojm.
Kshtu dashtniën p'e shof të vshtir...
N'shum kujtime mu m'ka qit!
Un nuk kam asnji dishir,
Veç qi m'don shěgur m'e dit.

- 78 —
Se ather un kur f'a di,
Se ti m'don, si un te di,
Un ather dhe: 'kishe z1,
Un do t'ishe tuj u gzu.
•Syu e dashinores.
(Th. Körner).
Sy te dashtun, lule ishpirtit,
O inxhi P'dashtnies s'perjetshme!
Sy, o sy aq fort i'nderushem,
Ju, o hyj t'dashnores s'ême,
M'iêni g'un me kângt e mia
Bukuriën un ju tja u - kndoj!
T'gjith ça jet te ket h'ket shekull
E mban shêjin e gjallimit -
Syt e bukur plot diftime,
Jo veç njeri edhe toka,
Por edhe dita edhe nâta
Me prêndveren syt i kan.
Thell në tok tek rrin te mshehun
Xhevahiret aq t'kushtushem
Si do sy me t'madhe vjeftje-
Drandofilet ka prêndvera
Sikur sy, kshtu dita diellin....
N'vênt qi nâta sy ka hyjt.

- 79 -
Por ju sy, aq fort t'nderushem,
Ju, o hyj t'dashtnores s'ême,
O inxhi t'dashtniës s'perjetshme !
Sy të dashtun, lule t'shpirtit,
N'buku ië ju l'gjith i shkoni,
Dahni n'shêj permi te gjith.
Aq t'kulluem s'jan xhevahiret,
Qi në dhe ata shendrisin;
Gjith ashtu dhe drandofilet
E prêndvers nuk jan aq t'dashtna!
Dita e nâla kurr nuk çfaqin,
T'gjith at drit e at gjallim!
T'gjith ça n'jet âsht gjá fisnike,
Un j'a kndoj asaj në t'kqyrun.....
T'gjith n'at jet ça âsht e mshchun
N'gzim e n'lotté saj t'permallshem
Mu kjarisht âsht kah më duket,
Me nji t'kândshem permallim.
Ju, o sy a s'j'a ndigjoni
Njiket t'lutun kti dashtnorit?1
« Ju t'gjith jeten mu t'me ndritni
Si dy hyj ag fort ishkelxyshem,
Tuj me prû shipresime l'reja,
Tuj me prû gjailim ne shpirt! >

Kujtim lulesh.
S'prite mir me dal prendvera:
Drandofile e filxigêna
Ti m'i cove per kujim,
Bashk me sa sa lule tjera;
Por e njom nuk mbet asnjêna,
Se u thane plot mallim!
Un i ruj kto lule t'thata—
Tuj i pa këto kujtime
Nji mêndim po vjen me turr.....
Ozohet prap kjo zêmer ngrata,
Se m'i dhae me kto dishrime:
Zemrat t'ona s'thahen kurr!
Gjithnji t'kujtoj.
Ojithnji t'kujtoj,
Kurr ty s't'harroj!
Ojithmon ky shpirt t'kujton,
Se ç'se jem da,
Shpesh rri tuj kja,
Se zêmra ty t'dishron!

- 81 .-
Kur naten n'ver
Qilloj ndo'i her
Përmi t'arxhênt' liqê
Un tuj vozit,
Kur jan tuj ndrit
Hân' e hyj n'qiell, pa rê;
T'kujtoj prap ty,
Krejt mallëngiy,
Shpesh sulen tuj e ndal,
Qi kah kalon,
Nji viz lëshon
Përmi liqê pa val-
T'gjith âsht n'etsië,
E plot dashtnië!
Bylbyli n'pyil köndon -
Un gzushëm s'jam,
Qetsië nuk kam,
Se zêmra ty l'dishron!-
Pamia e mmaIlsbäae
Siti përmi at shiroje l'ąctun,
Rrin e bân nji r'shkurt pushin,
E me flok mi krah të tretun,
Tek âsht Ishu n'nji t'hell vegim,

-- 82→
Un e shof at gjêndje t'rrallshme
M'nji vesltrim te shpejt qi qes,
Tuj u knaq m'at pamje t' mallshme,
Dh'un n'mendime t'thella tres.
Ah, sikur ner ne mendimet
T'u bashkoshin m'nji gellim!
Ah, ather edhe dyshimet
Do të kishin nji mbarim!
Zilie.
Iulo Malesorit.
Kje dhe ti nji her n'dyshime,
Tuj dishru at fatbardhsie;
Sot i mbushun je n'defrime,
Un po vuj e t'kam zilië.
Kje dhe ti nji her n'rrênkime,
Qi ¿'do zêmër ka n'djelmni;
T'gjith i shkove pa mundime
Per veç un... ah, un s'e di-
Ti me t'dashtnen pa kujtime
Shkon nji koh plot ambelsie;
Ah, mos pvet për zemren l'ime 1
Asht kaq keq, sa dh'un s'e di -

- 83 —
Valle darsmore
Ndi nji valle l'get darsmore
Kah po kndojn, e n'mu me mall,
T'gjith' kujtimet dashitunore
N'zêmer shkojn m'nji tuj u njall.
Un, tuj ndi at valle l'dashtun,
Rri, ndigjoj me plot mallian,
Si gëzushëm, si tuj drashtun,
Thâm: Ah, kur vjen redi i im!
Si mbaron vallja darsmore,
Prap kjo zêmer nis e gzon,
Se e di qi moj dashtnore
Me gjith mish e shpirt më don!.
Nonse na nuk jem t'martumun,
Thâm: S'ka gjâ na le t'gëzojm!
S'kem nevoj me na vallzumun
Kur na vallen vet e kndojm!
Nji pretje e çuditeheme.
Prindt tu m'a pvetne mu mendimin,
Se s' thâm pr'atê, qi ty l'kerkoj,
E qysh at dit m'a shtun idhnimin,
Ç ather dashtniën po e dyshoj.

- 84 -
E un i mjeri s'ka t'i thoshe?
Dashtniän nuk mujshe n'shesh t'a ges!
Shpesh her dhie un me i petun doshe:
« Po un, po un si gysh ao t'mbes?!,
Po, gysh at dit qi mu m'kan pvetun,
Jam dit e nat në nji kujtim,
E shpresen faret m'a kan tretun,
Sa jam kah t'au, por plot dyshim.
Dy vjet qi zêmra ty t'fitovi,
Por naltesisht të dashunon,
Kaq sa si tjert kurr ty s'tkerkovi,
Nonse m'nji ty âsht kah t'dishron.
Lakmië
Ju me mall të dy po rrini,
Tui kuvênd dashtnie ner ju,
Sa lakmië në mu po shtini,
Kah po shof, qi s'kam kè du.
Syt permallshem ju i Ishoni,
Se dashtniën e paskni t'thell,
E me t'puthnat ju m'kujtoni
At dashtnië, qi mu m'kje vjedh.
-

- 85 -
Ka tim
(Pür album).
N'kjoft, se larg ndoku it ë ejindem,
Mbush me m /ll nüket koh l' djelainiës,
Kudo kta treslta q'un li sikrova,
E do t'gjêsh nji shej l'dashtnies.
gi120
leftet
Mi ket shkrep sjymtyrt kam psht :tun,
Tash qi nata theil âsht shty;
Du me bâ nji gium tẻ getun,
Kur qe mendja 'kujten ty.
M'gjan se m'kąyr me buz geshre,
N'sy ti dukesh me pas kja:
Ec, ti m'thu, të kjo dashtnore,
Qi kaq mall po ka me t'pa!
Hapi syt me mujt me t'dukun,
M'nji veshtrim n'kllapië qi ges;
Ah, mjerisht ti mu m'je shdukur!—
Prap mi pushk un kryt e pshtes.

- 86 -
Bi me kło vegime I'shkreta,
Qi mêndimin t'êm kan mblu,
M'gjan se jam nër nett e geta
Mi gjoks t'ândin tuj pushu.
Lamtmaurii Mektorit
(Fr. Sehiller).
Andromache.
Hektor, ti do t'iksh prej 'dashtnes shoqe,
T'shkosh Aqilli, ku me durt t'pa-shoge
Patrokliut aq njerz âsht tuj j'a gri?!
Kush mbas tashit fmiët ka per t'i msumun
Nthjedhun f'zhgjets e Zotat me adhrumun,
Kur i terrshmi Orkus (*) t'ket perpi?
Hektor.
Oru e dashtun lêne sot vajtimin,
S'un atje ne luft e kam mendimin,
Njikto dur Pergamon do t'a mprojn!
N'kjoft, s'un vdes per trull të Perendive,
Un nji êmen t'shejt i lâ té mive,
E n'lumnië ky shpirti i êm do t'gzojn.
(*) Zoti i ferrit.

- 87 -
Andromache.
Si? Per I'mbramen her yt gru dashtnore
Ndîn sot krizmen armve aq mizore,
Kshtu me ty dhe fara e Priamit shkon?
Ti do t'shkosh, ku dita bje n'harrime,
Ku n'shkretië Kocyti (*) bân vajtime.....
N' Lethe (***) ty dashtnia tash t'mbaron.
Hektor.
T'gjith ça mall në zêmer un kam mbjellun
N'lum të Lethes du un sot m'e hjedhun.....
Mu dashtnia kurr nuk m'vdes!
Ndî! I lufts tek ndîhen hê kushtrimet!
Njeshma shpaten gru e len vajtimet,
Se dashtnia ême kurr nuk vdes!
(*-) Lumi i limit; d. m. th. Vajtim.
(*.*)
» • Harrim.
Dishir.
Ah kish t'mujshe
Me t'aafumun,
Me f'shtërngumun
Un në gji!

- 86 ~
Shpesh dishroshe
Nên pêm t'blera,
Nja pak hera,
Me ty t'rri!
Kshtu na ndêjun
Mallëngiye,
M'e defrye
Kem dashtnjën;
Se mu m'iku
Djelmënia,
E dashtnia
Keit po m'grin !
Ishâme dashtnore.
Bashk të dy krejt njitun rrishim
Tuị kuvênd mi koh qi shkoj,
Elhe mallin aq e kishim,
Sa çdo fjal n'at ças pushoj—
Tash n'ket kolte do f'kje bashkimi,
Qi co t'lidhte mu e ly,
-
E injaîtoj i ziu kujtimi
Ne t'dy me na mailëngiy—

- 89.-
Na ather u përqafume-
Oh se ç'ças i knagësiës !
Ka nji fshâm te dy e Ishume,
Dhe do pika lot t'dashtniës.
N'dasht, se koha aq mizore
Se çdo lidhje na helmon!
Se nji fshâm e gjat dashtnore,
Helmin t'on e âmbëlson.
Asaj.
Kur ngrehëm në mjes, për pa ague
e baris bri të nji kronit f'arxhêntë e shof
nên baar mshehun vjollcen e mallshëme
— ah! atëherë mêndja e j'ême ka ikë te
ti, e në përmallim defrehem tuj shikjue
at lule aq të kândshëme e me duket si
te kishe ty përpara syve. — Mandej tuj
pa pêmët e blera mbushun me lule, të
cilat lujtun prej nji erës së letë fillojnë
e binë si borë mi baar të bler, mue atë-
herë më ikë kujtimi te ti, e ashtù vetěm
në përmallim, kahı i shof ato /fletë të
bardha kah ndahen e binë prej luleve
tě veta, me nji dyshim shum te ashpër

- 90 ~
mendoj, se edhe zêmerat f'ona te large.
ta, ndoshta nji herë munden të ndahen.
Kur dielli nisë me lemun e me tre-
xet e veta ndrite dhenë edhe te gjith
natyra zgjohet prej gjumit të na'ës, e
gjithësia fillon të ngjallet - ah! mue
më duket si te gjith l'ish ne vdekje, kur
nuk te kam ty afër qi te knagemi ba-
shkë, por mjerisht jam aq larg prej te-
jet!
Kur mandej dielti filion e shduket
mbas maleve edhe gjithesia nisé me ra
në nji gjum te gelë, edhe atëherë mue
më ikë kujimi te ti; e muj pa rêt e bu-
kura, te ngiyme me të kug, mendoj se
edhe ti ndoslita në at ças do te jeshe
tuj e veshtrue ai prêndim aq te bukur, e
moushem plot mall, kah mêndoj, se jena
aq larg prej shoqishojt! -
Kur må vonë shof giellin e bukur
stolisun me mia hyish eche hânen e
arxhêntë kah shkeixen ne mes te tyne,
dije, se atèherë mêndimi i j'êm ka ike
te ti, e un kishe dishirin me te pasun

- 91 -
afër, e köshtu bashkë me ty m'e defrye
bukuriën e kësaj natë kaq të kândshë-
me!—
kur mâ pěrtej, gjithësia mbarë ně
prêhën të natës ra në nji gjum te gete
edhe bylbyli atje në çubë këndon për-
mallshëm kângen e vet, t'a dishë, se
edhe atëherë ly te kujtoj, e kânga e
mbretit të kangësiës. më gjan si f'ish
nji vaj i mallshëm për largimin t'on-
Afer së dashines.
(Prej Goethes).
T'kujtoj, kur mu i diëllit përendimi
Prej dedit m'ndrit;
T'kujtoj, kur hâns nër kroje pasqyrimi
Aq kândshëm shndrit.
Un t'shof, kur nj'er e fort mi udh e brigje
Nji pluhun çon;
Dhe naten, kur mi fusha, nepër shtigje
Shtegtari shkon.

- 92 -
T'ndigjoj dhe kur i kronit gurgullimi
S'pushon pa da,
E naten n'pyil nër pêm si nis flatrimi,
Kur t'gjith n'gjum ra.
Un jam te ti, nonsè na jem largumun
Ti je njiktu !
Në qiëll sa bukur hyjt kan xhixhillumun
Ah, t'ishe ktù !
Së dashtunes.
Dich sah ich, und die milde Freude
Floss von dem süssen Blick auf mich;
Ganz war mein Herz an deiner Seite
Und jeder Atemzug für dich.
T. Hörner.
Kur ty te pash për t'paren hera,
M'u duke Div plot bukurië,
E shtati i yt m'u gja prêndvera,
Plot lule vesh me hijeshië..
Si t'paren her, njashtu n'at mnyr
M'shkëlxen gjithmon e ylja flyr.

- 93 -
Gjithmon at pamje aq terralishme
Perpara mejet un e shof,
E ftyren l'ânde aq t'permallshme,
Njashtu si t'paren her e njof.
N'kujtim e n'zêmer ndry kam ty,
Njashtu, sikur te shof ner sy.
Edhe si sot un kam n'kujtine
Dashtniën e par diftu me shkrim,
Në t'cilin un plot përmallime
T'a hapa zêmren t'ême shąim,
Tuj t'çfaq me an të vjershesies
Te gjitha I'ndimet e dashtniës.
At nât perpara se t'mergohem,
Gjithmon të gjall e kam nër sy;
Kur mu m'u lutshe mos t'largohem,
Me lot idhnimin t'ânt tuj shfry;
Mandej u rrokme f'dy tuj fshâ,
E zêmrat folne pa bâ zâ —
Njashtu ¿'do ças n'kujtime t'mia
At nât gjithmon e kam të gjall,
Kurndry må s'mujt me ndêj dashtnia
E u qafueme t'dy me mall,
E nji e puthun pa mbarim
Kje dhån prej shpirtit plot dishrim

- 94 -
Nevoja s'âsht qi n'gjuh vjershsore
M'e qit dashtniën qi mbahet ndry,
Nbasi në l'amblen gjuh dashtnore
M'a pae në zêmer, n'buz e n'sy.
Ça mshehet n'gjuh të vjershësiës,
'Tregohet 'lotët e dashtniës —
MIshehtäsië
Ti kurr m'e dil nuk ke,
Kot je tuj u mundu,
Se kurr nuk ke m'e ble,
A thu un ty lë du.
Kot je i dashtni djal,
Kain bân gijth at mundim,
N'ợdo ť'kqyran e n'ç'do fjal
M'e dit ket ziarmin t'im.
Gjithmon ket mshehtësië
Un kam m'e mbajt me ty;
Mos m'pvet për dashunië,
Se s'kam me f'a rrëfy!
Tri vjet un t'a kam mblu
Dashtniën qi kam për ty,
Dhe n'kjoft g'un ty të du,
- Dashtniën kam m'e mbajt ndry! -

- 95 -
Larg tejet
Njiktu afer kti burrimit,
Qi emnohet «Uj i mir» (*),
Un rder mênt te fi jam shqimit
E t'kujtoj moi xhevahir.
Gurgullimin tuj e ndîmun,
Un te ti me mênt kam shku:
N'at shpië I'njoftun mbrêud kam himus,
Ku ti pjanon je tuj msu.
Prane pianos jam luj pamun
T'dashtnin plak, kah ty i'ndigjon,
Kur nji ramjes li luj ramun,
«Tu ne le sauras» këndon.
E n'nji skâj m'nji tuj punumun,
T'dashtnen nânen r'ande njof;
Mandej zgjohen krejt pikllumun,
Kah vetvehten vetem shof.
(°) Dobro Voca, aler Virit, në Mal te 2i.

- 96 -
Ndryshim
S'jam jo mâ sikur nji hera,
Plot deshir e plot knaqsië;
As djelmnia as prêndvera
S'kan, jo, s'kan në mu vjeftsie!
Ishe mbush nji her n'shpresime,
Plot dashtnië e plot gëzim;
Sot mjerisht jam mbush n'dyshime;
Plot me vojtje, plot deshprim.
Naryshe mu m'u dukte bota,
Kur un s'ishe kshtu n'ket mndyr;
Sot i shof te gjitha i'kota,
M'duket t'gjith ka ndrrumun ftyr.
N'kjoit qi voitja do t'më shduket,-
Me dyshiin = me shkretnie;
All, ather pë. s'ri do I'm'duket
Bota mbar plot lumtesie!

-91 -
Nyl gzim 1 partam
Me asdh me t'pa më ehtyni mu mallimi,
Por veç mjerieht në shpie un ty nuk t'gjeta;
E es auk t'pash nji kaq m'u pre t'gjith gzimi
Njaq sa sikur nji trup i ngrim krejt mbeta.
Kot ty shpesh her t'kerkoj i êm veshtrimi!
Kot afer t'lypte ty kjo zêmer shkreta !-
Ather në shpirtin t'êm u njall idhnimi,
Kaq sa me mênt e mia faret treta !
Me t'ehpejt atje te ti me shkoj kujt mi
Me zemren an e kan t'pershkume m'zhgjeta,
E dola jasht, se s'mlête t'qet helmini!-
Kto mênt e mia t'bâme shqimit tleta,
Nuk m'lâne t'qet, e shpesh me xû turbllimi,
Sa t'gjith at nât un kurr nji ças nuk fjeta.
Vegim dashtunije
M'u duk sikur me krah u mblova,
E fluturim t'ajo un shkova,
Ather, qi t'gjith ish kah po mête,
E kur ajo n'gjum t'âmbel flête;
Un shtratit t'saj si j'u hafrova,
E nji te puthun sa j'a Ishova,
Ajo frigsumun shpejt u çue,
Tha: «Ix, se ty un nuk të due l» -

- 98 - ..:
3684
mAnga e natis.
O gieb, vom weicien Piuhle,
Triumend, ein balb Gehör!
Bei meinemn Seitenspicie
Schlafe! Was wilist du mehr? *1
Goetle.
• Un ktu çu në dit l'kandiliti
Du me kâng me gjet getsie;
Ti n'ket koh de l'jesh tuj fjetun,
Flej dashinie!
Tuj e kndu at kâng f'permallshme
Un me fjetun shkoj e bi....
Tin'ketkoh në gjum do f'gjindesh,:
Flej dashtnie! :
Ty moj zemër pa t'kujtumun :
Un nuk gjêj nji knagësie !
Ti do tilesh n'nji gjum te ambel,
Flej dashtnie! :
Hân, qi m'ndrit me t'gelat rrexe
Prej dritores mbrênd tuj hi,
M'a pershndet me driten f'ânde
Dl' at dashinie!

- 99 -
Te puthunat
(Prej Lessing)
Nji t'puthun qi nji fmie ms Ishon,
Qi tuj tẽ puthun âsht kah lot,
E tuj te puth asgjâ s'mendon,
Aj t'puthun mu kurrgjå nuk m'thot.
Kur mu më puth nji mik i mir,
Aj t'puthun thirret nji shendet,
Se s'âsht i dhânun me dishir,
Ve: vetëm dhânun si adet.
Nji t'puthun, kur êm âm m'a Ishion,
Asht krejt si t'ishte nji bekim,
Kur djalin don edhe levdon— «
Aj t'puthun âsht si nji nderim...
Kur motra m'puth me plot dashtnič,
Sasht t'puthun qi me l'pernallul-
Dhe n'kjoft se m'duket plot zjarmie,
Asht se kujtoj atê qi du.
E kur e dashluria qi du
Me Ishon nji t'puthun t' kândshem t'qet,
Aj t'puthun vetëm âsht per mu
Mi c'do te puthun må i verte!!

-100 -
Naten
Hyjt e hâna lamparisin
N'giell sikur te ishin shkndia,
E mbi t'bardhen bor kto shndrisin,
Tash qi n'gjum ka ra gjithsia.
Mu, n'ket koh me ik mêndimi
Shpejt te ti moj zêmra e ime;
M'hiqet t'ftofti, m'ik hutimi,
Ndezem flak e mbushem m'gzime.
Ti do t'jesh n'nji gjum te qetun,
Si nji engjell tuj pushumun,
E un m'udh n'ket t'ftoft kam mbetun,
E te ti me ment kam shkumun.
Atje
Larg, atje tek ato ara,
Prozhm'e pylla t'gjitha t'blera,
Prap atje sikur perpara
Un dishroshe dhe nji hera
Mitis hijes s'pêmve t'mdha,
N'at vent l'dashtun prap me ra.

-101 ~
N'at vênt, ku tuj gurgullumun
Bjen nji kru nên t'pêmve hije,
Shpesh atje e kam kalumun
Ndonji t'knaqshme or dashtnije;
So prandej me mall dishroj,
Veç nji her atje t'a shkoj !
Ah, alje n'ato kodrina,
Ku shpesh her mi 'ta kalova,
Ku me t'dashtnen zêmren shkriwa:
Shpirt e zêmer permallova.....
Edhe buzët gjith zjarmië
Çfa‹ ne t'madhen dashunië!-
Po, atje n'ato blerime
Pluturim me shkumun doshe!
N'ato hije edhe flatrime,
Prap m'u gjet atje dishroshe !
T'rri me vashen pěrmallu
E I'më thon prap « ty tẽ dul ›
Atje n'od për an klavirit
Un dishroj nji her m'u gjetun,
N'drit té zbejshëm te nji qirit,
Kur ti kndon me zå të qetun
Ndonji king plot dashunie
Dh'e percjell m'nji melodie -..

- 102 —
N'od, atje po afër tejet,
Sa dishron kjo zêmer mjera,
Prap të rish ti prane mejet,
T'iagëm n'dashunië nji hera,
•E prap t'rrokna tuj, këja,
Si at ças kur kjeme da!-
Te puthunat.
(Mbas Catull-it).
O vash, lakmia
Të puthnat krejt
Na i numëron,
Prandej m'puth shpejt !-
Me mia mia....
Mẽ pih ti mu
Edhe un ty,
Mos t'din lak nia
Me numëru
. Sa t'puthi ty...
E sa m'puth mul:
(..inn
=: :

TO3 LOr -
Proj telst m vidn hait
*: •/ (Prej A. Petöfi). •
1: 2
Ti mirsiën n.o i dashtnore, -
N'mu- gjithnji je kah pelqen;
Por f'a dish se n'mu mirsia
T' jith prej zêmret 'ande, mi vient
Plot me lule dhe me: fryte
Toka mb.r a o êsht mblu;
Por nji bar nuk do l'gindrut
Mos f'ish dielli m'e, giallu.
Mos rri gritas!
I os rr. gritas lule m'era,
Se pse dımni i'shdeshi shqit
T'gjjtha fietat t'uja i'blera,
Qi i kishe plot gjaliim !
S'di se pse ti je tuj drashtun
V. rin pitas t'gjith n'idhnim;
Aj qi t'desht âsht prap tuj f dashtun,
Edhe sot qi je n'mjerim.
Mos ri ngritas lule mjera
Edhe mbushu plot shpresim;"
Se shpejt ka ma çil prêndvera
E do t'mbushesh plot lulzim!

-104+
Kundrejt shogishoit:.
T'gjith ket gzim e knaqésië
Va nuk di si m'e permênd !
Kshtu ket t'folun plot dashtnie,
Ct na rrim bashk tuj kuvend-
Na té dy, kur rim kundrejt
gillojın veç un e ti;
Nu dishiret f'gjitha krejt
1 bashkojm si t'ishin nji.
Un nuk di asgjâ ça flas,
Kur ngjat tejet jam kah rri;
Juzēt geshen plot me gas,
E tuj r'puthun s'di m'u ngi,
Un e ti, kur jena ngjet
Na tē dy kem nji mêndim!
Shpirti, zêmra..... t'gjith tek flet
Nji dashtnië qi s'ka mbarim!
T'kujto).
Se fillon m'u hapun gilli
Edhe dita me agu,
E me çil xên drandofilli,
Ty ather un t'kam kujtu,

- 109~
Sa qi dielli duke ndritua
Ojithesien aj e gjallon,
Ojithkunt rrexet tuj i gitun,
Ty, o shpirt ky shpirt t'kujton.
Kur t'gjith bota nis e zgjohet
E gjithkush po hin n'veprim,
E ner pun té veta Ishohet,
Dije, ty un t'kam n'kujtim.
Sa qi dielli t'ket prendumun
Edhe rrexe hâna Ishon,
E bylbyli nis me kndumun,
Prap kjo zêmer ty t'kujton.
E du
Un me gjith shpirt e du at zêmër,
Atê askush s'e don mâ shum;
Kaq sa n'kuitim e kam l'gjith kohen,
Edhe ne ândër n'kjofsha n'gjum.
N'atê kjo zêmer krejt po shkrihet,
Se afër saj me kên dishron;
Gjithnji per tê kjo âsht kah digjet,
E si ç'mos• kurr âsht kah e don,

- 100-
Nonse ajollarg m'ashti largumun,
Nonse ajo munm'asht mergo,
Largu sle kam jo pr j: lujtimit,
Por meogjith shirt jam kaltre duct
Nër vesh po m'gjan s'edhe un zânin
E saj aq t'âmbël p'e ndigjoj....
Mjerisht per s'largut tuj e dashrun,
Nuk jam aspak un kah gëzoj—
Pasje
Sot s'bën pare t'esh i mire,
Hump ebo shpret echo ceshire,
Kur ti je ne varferie!
Nje i humbur do te jeshe,
Kur i pasur ti nuk je;
Veç lë holla kur te keshë,
Atehër' s'te duash li ke.
Dhe në ke një dashurore,
Mos pandeh ge ly le dò;
Pa nj pasie gjith' e bore,
An...,
a los L helnio.

-107 -
Pasje, pasje, kjo e shkretë,
Sa e dober pěr njerzie;
Qê të prish s'do gjë në jeté,
Gjer më t'ëmblën dashurië!-
Në mergim
Sa n'ialinim mè shikon jetimi
Ktu n'mergim!
Shpejt te ti më ik mêndimi
Plot mallim.
Sa e madhe âsht dashtnia
Tash per ty !
Ty ợđo cás"T kản n'mênt e mia
Dhe ner sy.
Me dishire un per hera
Shkoi te ti;
Un pa (y; o shpirt dit t'mjera
Kam gjithnji.
• Larg) pa ty kelu mergumun,
S'kam getsië;
mvT102
Ty ¿'do çaś m'nji tuj f'dishrumun
O dashtnië 1__

- 108-
Dashtnie e aferme.
S'gjindet fjal per m'e tregumun
Dashuniën qi na po shkojm,
Kur t'dy bashk jem tuj gillumun
Kry për kry kah kuvêndojm!
Fjalet dalin pa mendumun;
N't'âmblen gjuh të dashunies;
Sy e buz, te gjith pervlumun
Shfryjn ket zjarm te djelmenies.
Kur nis fjala me pushumun,
Nisin syt m'u knaq nërmjet;
E nji t'geshun i mallumun,
Flet dhe aj n'dashtnie te vet,
Kur xên t'kqyr'nit m'u paksumun,
Ndalet gazi - e mâ von
Na me t'puth' na, si t'dishrumun
Rrim e shfryjm ket zjarmin l'on.

- 109 -
Larg.
Manch Bild vergessener Zeiten
Steigt auf aus seinem Grab,
Und zeigt, wie in deiner Nähe
Ich einst gelebet hab !
Heinrich Heine.
Sa m'mêrr malli tuj t'kujtumun,
S'gjêj as prehje, as gězim !
Sa mâ shum jam tuj t'dishrumen,
Aq må shum jam n'nji rrenkim.
Shpesh kaloj andej kah shpia,
Si ishe msu ne der me tpa-
Kot genjehën mênt e mia,
Shkoj nji vjet qi jena da.
Kot un ty të sjell n'kujtime,
Ku: n'mêndime bi e flêj;
• Kot n'gjum sgjohem plot dishrime,
: Se perpara ty nuk t'gjtj.
Ah, ça m'duhet mu djelmnie,
Kur un afër må nuk t'kam?!
Ah, le t'humbin ditt e mia,
Se paty, aegil nuk jam!

- 110 -
Te deshta
Te deshta, sa nji tjeter s't'desht:
As kurr nie l'dashi nuk ka;
Por ti u shkoge mejet krëjt,
E, m'hodhe va pa va.
Të deshta, ves me zêmer t'dlirt,
"Por ti n'lak t'hujin rae!
Un ty të deshta krejt me shpiri,
Por ti: Më lae, më lae!
giat tejet
Trink'o Jingling! heilges Glücke
Taglang aus der Liebsten Blicke;
Abenus gäukl' ihr Bild dich ein !
Goethe
Krejt j plotshëm bâhet gzimi
Kur ngiat tejet jam kah rri;
Zêmra, syt edhe mêndimi,
T'gjith défrehen n'dashunte.
•. Syt e tu ata kur hasin
Plot me mall mersytle mi, son
• M'gjan se n'zêmer l'ême flasin
Fjal te bukra per dashinies :

• - 111 -
* Zân'i âmbël sa të dalin,
N'zêmër t'ême mbrênd ka hi-
Afërdita s'do t'më falin
Kurr kaq ora , let dash nie!
E treta viste
Rjo âshi e treta vjet, qi un fej mun.
Pa ty jam êmnin t'êm un tuj e lut;
Kjo âsht e tréta her, qi je tuj m'çumu:
Nji tub me lule, qi ti vet ke kput—
E bo'a ne ti dyrkedra ishon gojet,
Tuj thân: «Kta t'dy si s'u marfuene må? .
E na të dy shpesh her pergeshna soje:,
Se pse dashtnia darsem s'din me bal-.
Ç'at ças qi t'dy u lidhme n'bes dashinore,
Na darsmen t'on l'perjetshne e patme kry,
Veç na mungon ajo lidlinie fetore,
Qi fetarisht t'na lidhin mu e ty;
Pra s'ka ça flet kurrgjå kjo bot mizor:
Nji pêng dashtnuer i shêjtnuk din m'ushu!

-112 -
Njl nată mi Dxt
Se sa nji nât dashtnore,
Se sa e qetshme shqim ! •
Tek fryn nji fllad i kåndshem
E úji asht n'rrafshim.
Nên gjith kto pêm lë mdhaja,
Sanall'i êm pushon;
Mi kry me mall bylbyli
Nji kång dashtnore kndon.
Permi sanall un pshtetun,
Defrej ket bukurië
E rri sikur i dejun
N'ket pamje plot dashtnië.
Qe thell âsht shtymun nata,
Del hâna rrexe zbet
: E un me mênt e zêmer
T'e dashtuna kam tret.
Ajo n'ket koh e shkreta
Largimin t'êm vajton.
E mu ç'do lot i saji
Në zèmer thell m'pikon,

- 113 -
Ket pamje kaq t'permalishme,
Sa fort un e dishioi,
Ci ngjat dashtnores s'ême
Me tê un bashk t'a gzojl
Te dejun dashtnijet
( Prej T. Körner ).
Per ty, o vash kjo zêmra e ime :
Me bes dashtnore rreh gjjthnji;
Veç ty gjithmon un t'kam n'kujtime,
Se shpresa e j'ême je t'gjith ti !
Kshtu êmni i yt të gjith shkendia
Në zêmër t'ême mbrênd mbretnon,
E para mejet si hyria
E ytja ftyr, âsht kair m'ndritson.
Prej bulve t'njoma del dashtnia,
Te sajat lule s'din m'u tha!
Ti, vash, mbreinon nür ândrra t' mia
N'nji âmbelsie, qi shoge s'ra.
Ti krejt per vedi m'ke fitumun
Un zjarmin t'êm nuk nant l'a mbloj:
Me kângt e mia tuj kendumun
Un vetëm ty, o vash kujtoj.

wim 114 -
Te kqyrnit t'ânt sht krejt si gielli
E si parriz parzmin e ke;
Me giylfet fuja krejt si dielli,
Se sa e kândshm'e âmbël je !
Për ty ner gzim' edhe n'mjerime
Kjo zêmer âsht kah rreh gjithnji,
Nji sênt dishon kjo zêmra e ime:
Ç'do ças do t'jet atje te ti.
NJi e keggrun dashtnere.
Te dy vetěm u gjetme,
E na ndêjme krejt ngjet;
Në dashtnië na larg treme,
E habit ç'do nesh inbet.
Kto dy zêmra u dogjne,
Me nji i'ndezun dishrim,
Kur syt t'u u perpoqne,
Me dy t'mit plot mallim.
N'at ças preu kuvêndimi-
Se ç'gězim e knagsie!
N'at ças vetem veshrimi
Ndêj e foli dashtnie.

- 115 -
Na mashtrojti habia,
E biseda shpejt mbet;
Kjoft bekumun dashtnia,
Sa me mall asht kah flet!
Lott o dashrunies
Faj asnji prej nesh nuk pati,
N'kjoft se lidhja mbet ksaj vjet;
Se për ne ashtu desht fati,
Plot dishir m'e shku ket jet.
Shkoj dhe koha e prêmtume,
Qi do t'lidhte mu e ly;
Zêmrat t'ona si t'd shrume,
Rrin sot t'dyja mallengiy.
Shkoj kjo koh plot an shpresime
Per nji jet te fatbardhsies !
E percullne plot dishrime
Lotët t'on te dashunies !

→ 116 -
Prelje.
Në kjoft se shpirti, zêmrs dhe mêndimi,
Tê tria n'aji dishprim të math i kam,
Pir sti ne mue kthehct geris mi,
Kur ngjat gojâmis s'ême une jam.
Brefim.
Prandej kam frig dashtniën me t'a tregumun,
Mbasi shëgur nuk jam, qi mu më don;
Nji fjal pa koh kish ndoshta me miaftumun
M'e shu at shkndi, qi sa nji grim flakron.
Kajtim i çartum.
Edhe njashtu si sot tri vjet
Kujtim'i yt âsht krejt i mbajtun,
Në tê dhe ngiyra gjall krejt mbet,
Dishiri vetëm i asht çartun!

- 117 -
Z)arm' 1 dasitnies.
Te du s'mjafton mue fthân, me tciaq dast niën,
Qi un e kam aq t' all, o rêmra e ime,
Kur n'ty un lidhun kam le gjith gjalinie
N'nji jet fatbardh e t'mbushun plot shpre ise,
Kurt'tham te du më gjan d'asgja st'kam thân,
Se sa e madhe âsht ner ne dashtnia!
Tuj tthân tề du kjo zêmra e ême fshân
Nji t'dridhun m'i pershkon gjymtyrt e mir.
Té du e shi n'at ças qi m'ke n'kujtim
E mu plot shpres e mal! rrin tuj m'dishr mun,
E lott prej sysh të dalin si nji shfrim,
Ather n'at mall më ke dhe mu t'shoqnun: an.
Te du m'nji mndyr, qi s'di m'e shkru !
Sot zêmrat t'ona t'bâme nji me t'ndîme.
Nuk munden ziarmin e dashtniës m'e shu
E n'mall te shoqishoges jan t'pa ngime.
Te du!- Oh, shpirt!- Nuk gjêj nji fjal n'vje shsid
Me t'çfaq ket zjarm, qi vlon në zêmren t ime,
E vetem zênra e yte ndez n'dashtnie.
M'kupton të gjith se ça un kam n'kujtime -

- 118 -
Doshtnle mergimtare.
O hpirt te li mu m'ik kujlimi,
. Ç'do ças nji fshåm e thell t'dishron
E ly me mall i em shiimi
Me lot perher, aj ly t'kerkon.
Shpesh her ner case mht te yshtira,
Nji tym mêndimin kur niohyelloj
Un ty, o shpirt me fshêm te thira,
Kuitim' i yt s'do helm m'getsoj.
Dhe ktu n'ket vênt tế vshtir t'mergimit
Me zell e zjarm må t'math të du....
E lotët t'u të dashunimit
Ngushllim e mall sot jan per mul
E di, o shpirt, se ti n'kujtime
Me mall té math s'do ças më ke,
Se shpesh un ty ner sa vegime
Të pash tuj dnes me fiyr per dhe! —
Por ti ner psime je ushtrue,
* Tuj kja mě lotët e dashiniës....
Kayr ardhjen t'on n'tê tuj shpresue
N'nji dit t'shkelxyshme t'fatbardhsiës!

=119-
Sa do i math âsht sot helmimi,
Ne Perendiën të kesh besim,
Se fort i shpejt do t'jet lirimi
E t'gjith ky helm do l'shndrrohet n'gzim!
Dasitmle e vertete
Në kjoft se ti sot don nji tjeter,
Pa faj un ishe edhe jam,
Se si dashtnor i yt i vjeter,
Si t'kishe, prap në zêmër t'kam.
Dashtnia ásht ka ndonji hera
E rrept, kaq sa ajo shpejt t'tret,
E ndron njashtu sikur ndrron era,
Në gji s'do zêmrës tuj te pshtet.
Por prap gjihkunt s'asht nji dashtnia,
Ndryshime i'mdhaja n'vehte ka;
Mêndoj kèto pak fjal te mia,
Si t'a provoch, ti ke m'e pal

- 120 -
Kushtim
Me t'gjith zêmer kto. i shkrova,
Ty me mail t'i kam kushtu, •
E n'sejcilin rresht diftova,
Sa me zêmer t'dlir të du !

BKSH